تاریخ امروز:
  
  
  
خبر
08.01.2026
مظنون ترور جنرال اکرام‌الدین سریع در تهران بازداشت شدجدید
روزنامه هشت صبح

۸صبح، کابل: فداحسین مالکی، عضو مجلس شورای اسلامی ایران، اعلام کرده که مظنون ترور جنرال اکرام‌الدین سریع، فرمانده پیشین پولیس تخار، در تهران بازداشت شده است.

مالکی روز چهارشنبه، ۱۷ جدی، در مصاحبه با خبرگزاری آوش ایران گفته است که پرونده این ترور به‌گونه جدی در دستور کار کمیسیون امنیت ملی و نهادهای امنیتی ایران قرار دارد.

عضو مجلس شورای اسلامی ایران درباره بازداشت مظنون این رویداد گفته است: «طبق آخرین اطلاعات، فرد مظنون بازداشت شده، اما درباره جزییات، وزارت کشور ایران باید گزارش دهد.»

مالکی گفته که به باور نهادهای امنیتی ایران، این رویداد به‌گونه سازمان‌یافته هدایت شده و بعید است انگیزه شخصی در آن دخیل بوده باشد.

او افزوده است که جنرال اکرام‌الدین سریع و محمدامین الماس، نظامیان پیشین افغان، ۳ جدی، در تهران ترور شده و بررسی‌ نهادهای امنیتی ایران در این باره ادامه دارد.

پیش‌تر منابع به روزنامه ۸صبح گفته بودند که مظنونان قتل جنرال اکرام‌الدین سریع از سوی استخبارات طالبان هدایت شده‌اند.


 
08.01.2026
تخار کې د سرو زرو کان کیندنې پر سر خونړۍ نښتېجدید
بی بی سی

د تخار په چاه‌آب ولسوالۍ کې سیمه‌ییزو سرچینو بي‌بي‌سي ته منلې چې د کان کيندنې د یوه شرکت اړوندو ځینو کسانو او د سیمې د یو شمېر خلکو ترمنځ شخړه کې د همدې سیمې درې کسان وژل شوي دي.

د تېرې جمعې ورځې د نښتې اصلي ځای د چاه‌آب ولسوالۍ لبه راغي سیمه ده.

د سرچینې په خبره په دې نښتو کې د شرکا یو کارکوونکی هم وژل شوی او درې نور ټپیان دي.

د طالبانو د کانونو او پترولیم وزارت ویاند همایون افغان له بي‌بي‌سي سره په خبرو کې هلته په نښتو کې د مالي او ځاني زیانونو د اوښتو خبرونه تایید کړل او وايي، یو پلاوی د پېښې د ښې څېړنې په موخه سیمې ته لېږل شوی دی.

د طالبانو د کورنیو چارو وزارت ویاند عبدالمتین قانع بي‌بي‌سي ته ویلي، د مرګژوبلې په تړاو د شرکت یو کارکوونکی او د سیمې یو اوسېدونکی نیول شوي دي. د ښاغلي قانع په خبره اوس هلته وضعیت ښه شوی دی.

ښاغلی قانع وایي، په دې نښتو کې د دخیل شرکت فعالیت ځنډول شوی او د پېښې په اړه د پولیسو څېړنې روانې دي.

د سیمه‌ییزو سرچینو په خبره، د لبه راغي کلي خلک د یوې درې په دواړو خواوو کې اوسېږي او دوی هغه وخت په غوسه او غبرګون ښودو ته اړ شول چې یو شرکت د دوی کورونو ته ډېر نژدې د سرو زرو کان کيندنې هڅې پیل کړې.

د سیمې اوسېدونکي ادعا کوي چې قراردادي شرکتونه له قراردادي سیمو ور ها خوا د نورو ځمکو نیولو او پلټلو هڅه کوي چې د سیمې خلک یې د کورونو نړېدو او کرنیزو ځمکو خرابېدو په اړه اندېښمن کړي دي.


 
08.01.2026
د افغانستان زعفرانو یو ځل بیا په نړۍ کې لومړی ځای خپل کړجدید
دآزادی رادیو

د افغانستان د هرات زعفران د لسم ځل لپاره یو وار بیا د ۲۰۲۶ کال د نړۍ د خونده ورو زعفرانو نوم خپل کړ. د «بلجیم د ذایقې نړیوال انستیتیوت» د وېب‌سایټ د معلوماتو له مخې، د نړۍ مخکښو پخونکو یا اشپزانو او د خوند متخصصینو د زعفرانو د خوند او رنګ ارزونه کړې ده.په هرات کې ښځې د زعفرانو په راغونډولو بوختې دي-ارشیف

د زعفرانو د ذایقې سیالي د بلجیم د نړیوال انستیتوت له لوري په پلازمینه بروکسل کې جوړه شوې ده.

د هرات د زعفرانو یو شمېر کروندګر وایي، د دې بریا اصلي لامل د دې ولایت د زعفرانو طبیعي توب او ارګانیک والی دی.

د زعفرانو یو بزګر خیرالله نیازي چهارشنبه د جنوري ۷مه ازادي راډيو ته وویل:

" د افغانستان بزګران ارګانیک زعفران تولیدوي، زموږ زعفرانو ته کیمیاوي سره کمه ورکول کیږي او له طبیعې سرو نه یې په رشد کې ګټه اخستل کیږي، یو اصلي لامل یې دا کیدای شي، دغه شان په افغانستان کې یې چې کوم پروسس او بسته بندي کیږي دا اوس ډېر معیاري شوي دي، او همدې د افغانستان زعفران په نړۍ کې د رنګ، خوند او بوی له اړخه بې ساري کړي دي."

نوموی د طالبانو د حکومت او اړوند ادارو غواړي چې د زعفرانو د پروسس، بسته‌بندۍ او د کروندګرو د ملاتړ په برخه کې لا ډېره همکاري وکړي.

د طالبانو حکومت د کرنې، اوبو لګولو او مالدارۍ وزارت د شمېرو له مخې، سږ کال د افغانستان د شا وخوا ۱۲ زره هکتاره ځمکې څخه ۴۱ زره ټنه زعفران ترلاسه شوي چې ډېره برخه یې د هرات ولایت ده.

په هرات کې د زعفرانو د تولید او پروسس ځینې شرکتونه وایي، دا بریا د کیفیت د لوړولو او د نړیوالو معیارونو د مراعت کولو په برخه کې د کلونو هڅو پایله ده.

د یوه شرکت مسول عبدالله خیراندیش ازادي راډیو ته وویل:

"په نړۍ کې د لومړي مقام ترلاسه کول د افغانستان د بزګرانو د ۲۴ ساعته هڅو پایله ده، دغه شان باید د هرات د میرمنو هڅې هم هیرې نه شي، ځکه هغوی زعفران پروسس، بسته بندي کوي او په کیفیت یې کار کوي."

راپورونه ښيي چې د زعفرانو په کروندو کې د کارکوونکو لویه برخه ښځې جوړوي.


 
08.01.2026
بررسی بحران آب در افغانستان؛نشست اتحادیه اروپا در راه استجدید
رادیو آزادی

مایندگی اتحادیۀ اروپا در افغانستان می‌گوید که این اتحادیه نشستی را با برنامۀ تحقیقاتی XCEPT برای بررسی بحران آب در این کشور برگزار می کند.

در میانۀ نگرانی های فزاینده در بارۀ کم آبی در افغانستان ، اتحادیۀ اروپا نشستی را برای بحث در مورد آنچه «بحران آب» در این کشور خوانده است در ( اول دلو ، ۲۱ جنوری) برگزار خواهد کرد.

دفتر اتحادیۀ اروپا در افغانستان در شبکۀ ایکس روز چهارشنبه ۱۷ جدی نوشت که این اتحادیه نشست را با برنامۀ تحقیقاتی XCEPT به صورت آنلاین میزبانی می کند.

این برنامۀ تحقیقاتی در بیانیه ای گفته است که بحران آب در افغانستان تنها به پایتخت محدود نمی‌شود ، بلکه مناطق روستایی این کشور که برای تامین غذایی حیاتی هستند نیز تحت تأثیر قرار گرفته ‌اند.

در ادامه آمده که در این نشست نتایج ارزیابی دقیق از تاثیرات تغییرات اقلیمی و بهره‌برداری از آب‌های زیرزمینی در حوزۀ دریای هلمند بررسی خواهد شد.

نجیب الله سدید کارشناس امور آب و محیط زیست ، برگزاری چنین نشست ها را یک گام مثبت می داند ؛ اما روی اقدامات عملی تاکید می کند.

«من فکر می کنم که این منطقه نسبت به بحث ها و وبینار ها به کار عملی و کار ساحوی نیاز دارد تا مشکلاتی که از سال های قبل در اینجا پیشبینی شده و تشخیص داده شده است به آن راه حل پیدا شود به خصوص در حوزۀ آبریز هلمند ، بحث زراعتی که وابسته به آب های زیرزمینی است در این حوزه و این آب ها در حال انقراض و در حال پایین رفتن است و این می تواند که زندگانی بیشتر مردم ولایات کندهار ، هلمند ، نیمروز و فراه را به مخاطره بی اندازد.»

دفتر کمک‌‌های بشری اتحادیۀ اروپا برای آسیا در اول ماه جدی گفت که بیش از ۲۱ میلیون نفر در افغانستان به آب آشامیدنی پاک دسترسی ندارند.


 
08.01.2026
اعتراضات در تخار؛ وزارت داخله طالبان معدن‌کاری را متوقف کردجدید
صدای آلمان

عبدالمتین قانع، سخنگوی وزارت داخله اداره طالبان روز چهارشنبه در یک فایل صوتی که به رسانه‌ها فرستاده است، گفت که فعالیت شرکت استخراج کننده معدن طلا در منطقه سمتی ولسوالی چاه آب ولایت تخار متوقف شده است و معاون والی تخار برای بررسی قضیه به محل رفته« تا چگونگی این رویداد را بررسی کند.»

او افزود که درگیری بین برخی از باشندگان ولسوالی چاه آب تخار و «شرکت زرشوی» رخ داده است و دو «مظنون به قتل» در ارتباط به این قضیه بازداشت شده اند که یکی از آنها محافظ شرکت است و دیگری از مردم محل می‌باشد.

صفحه اینستاگرام ما را دنبال کنید!

قانع گفت: «اوضاع بلافاصله به حالت عادی برگشته و بگونه کامل تحت کنترول نیروهای امنیتی قرار گرفته است.» اما برخی از رسانه‌ها از ادامه اعتراضات در روز چهارشنبه خبر داده اند. 

فعالیت این شرکت پس از آن متوقف شد که براساس آمار طالبان، در نتیجه درگیری بین باشندگان محل و محافظان شرکتی که معدن را استخراج می‌کرد، ۴ تن کشته شدند. سه تن از کشته شدگان ساکنان محل و یک تن دیگر کارمند این شرکت بوده است.

یک باشنده محل روز سه شنبه به خبرگزاری فرانسه گفت که آزار و اذیت ساکنان اطراف معدن توسط معدن کاران و تخریب سرچشمه آب آشامیدنی توسط آنان سبب بروز این خشونت شده است.

تا کنون شرکت استخراج کننده معدن در این مورد چیزی نگفته است.



 
08.01.2026
پاکستان: افغانستان د ترهګرو په مرکز بدليږي جدید
دویچه ویلی

د پاکستان د پوځ وياند جنرال احمد شريف چودري، د سې شنبې په ورځ (۲۰۲۶م کال د جنوري ۶) په يوه خبري کنفرانس کي بېله کومو شواهدو په وړاندي کولو سره وويل چي په دې وروستيو کي شاوخوا ۲۵۰۰ بهرني وسله وال په سوريه کي د بشار اسد تر نسکورېدو وروسته له هغه هيواد څخه افغانستان تللي دي.

چودري وويل چي »دغه ترهګر نه پاکستانيان او نه هم افغان اتباع دي او هغوی په نورو ملتونو پوري تړاو لري« او زياته يې کړه چي د نړيوالو وسله والو ډلو بيا راپورته کېدل د ګاونډي افغانستان له پولو هاخوا امنيتي خطرونه رامنځته کولای سي.

د سوريې نږدې ۱۴ کلنه کورنۍ جګړه د ۲۰۲۴م کال په ډسمبر مياشت کي د اسد رژيم له نسکورېدو سره پای ته ورسېده، خو د جګړې په ټولو اړخونو کي د کلونو بهرنۍ مداخلې په ترڅ کي رامنځته سوي وسله والي ډلي همداسي پر ځای پاته سوې.

له هغه وخت راهيسي له سوريې څخه وسله والو په سيمه او نورو ځايونو کي په جګړو کي برخه اخيستې ده، لکه د سوريې له ملاتړ برخمن جنګيالي چي ليبيا ته لېږل سوي او هغه وسله وال چي په اوکراين کې د جګړې له پاره د روسيې له خوا ګمارل سوي دي. بهرني جنګيالي د سوريې له ياغي ډلو، حکومت پلوه ځواکونو او داعش په څېر افراطي ډلو سره يوځای سوي دي.

د چودري څرګندوني يوه ورځ وروسته له هغه مطرح کيږي چي پاکستان او چين د افغانستان له خاوري د فعالو وسله والو سازمانونو د له منځه وړلو او له هغه ځايه پر نورو هيوادونو د بريدونو پلانولو د مخنيوي له پاره »د مشاهدې او اثبات وړ« اقداماتو غوښتنه وکړه.

چودري وويل چي د افغانستان طالبان يو حکومت نه دی، بلکي يوه وسله واله ډله ده چي »افغانستان يې اشغال کړی دی«.

طالبانو دا څرگندونې «غیر مسولانه» بللي