تاریخ امروز:
  
  
  
خبر
17.01.2026
آپارتاید جنسیتی طالبان؛ گوردون براون محدودیت‌ها علیه زنان افغانستان را محکوم کردجدید
روزنامه هشت صبح

۸صبح، کابل: گوردون براون، نخست‌وزیر پیشین بریتانیا، هشدار داده که سیاست‌های طالبان علیه زنان در افغانستان مصداق «آپارتاید جنسیتی» است.

براون جمعه‌شب، ۲۶ جدی، در مقاله‌ای برای شبکه تحلیل‌ها و مقاله‌های بین‌المللی نوشته است که بیش از دو میلیون دختر از آموزش در مکاتب متوسطه محروم شده و بیش از ۲.۱۳ میلیون کودک در سنین ابتدایی همچنان از آموزش بازمانده‌اند.

نخست‌وزیر پیشین بریتانیا محدودیت‌های طالبان را بخشی از کمپاینی گسترده برای حذف زنان از زنده‌گی عمومی دانسته است.

او افزوده است که بازگشایی روابط دیپلماتیک و اقتصادی برخی کشورها با طالبان بدون تضمین حقوق زنان، مشروعیت رژیم را افزایش و فشار بین‌المللی برای دسترسی دختران به آموزش را کاهش می‌دهد.

براون همچنان تاکید کرده که رعایت حقوق زنان و دختران نه تنها یک ضرورت اخلاقی، بلکه پیش‌شرط حیاتی برای آینده اقتصادی و اجتماعی افغانستان است.

این مقاله در حالی نشر شده است که نهادهای بین‌المللی، از جمله سازمان ملل، محدودیت‌های طالبان علیه زنان و دختران را «تبعیض سیستماتیک» و «نقض عمیق حقوق بشر» توصیف کرده‌اند.


 
17.01.2026
د افغانستان لومړۍ لوبه او لومړی بری؛ د ۱۹ کلنو کرېکټ نړیوال جام کې یې جنوبي افریقا ته ماته ورکړهجدید
بی بی سی


د ۲۰۲۶ کال د ۱۹ کلنو لوبغاړو د کرېکټ یو ورځنیو لوبو په نړیوال جام سیالیو کې افغانستان په خپله لومړۍ لوبه کې جنوبي افریقا ته په ۲۸ منډو ماته ورکړه.کرېکټ

افغان زلموټو د جنوبي افریقا لوبغاړي‌ پرېنښودل چې د دوی له لوري ورته ټاکلی ۲۶۷ منډې هدف پوره کړي او د دې لوبډلې ټول لوبغاړي یې په ۴۷ ‌اوور کې په ۲۳۸ ‌منډو وسوځول.

دا د کم‌عمره ځوانانو په روان جام سیالیو کې د افغانستان لومړی بری شو او یو ښه پیل بلل کېدای شي چې په راتلونکو لوبو کې د لوبغاړو مورال ورسره لوړېږي.

د جنوبي افریقا په توپ‌وهونکو کې نن یوازې جېسن رولز ښه وځلېد او ۹۸ منډې یې وکړې. که څه هم بل یوه لوبغاړي یې هم تر ۲۵ ډېرې منډې و نشوای کړای خو لوبډله یې هدف ته ورنږدې شوې وه.

په نننۍ لوبه کې د رن اوټ له پلوه هم د جنوبي افریقا بخت ښه نه و او درې لوبغاړي یې په رن اوټ وسوځېدل.

د افغانستان له لوري بیا عبدالعزیر او خاطر ستانکزي د جنوبي افریقا دوه-دوه او نورستاني عمرزي او حفيظ ځدراڼ یو-یو لوبغاړی وسوځاوه.

عزیر الله نیازی د ۵۱ ناسوځېدلو منډو او د دوو کېچونو په اخیستلو سره د نننۍ لوبې غوره لوبغاړی شو.

د افغانستان بله لوبه د راروانې یکشنبې په ورځ (مرغومی ۲۸/جنوري ۱۸) له ویسټ‌انډیز سره ده.


 
17.01.2026
د بشري مرستو کمیدل او لوږه؛ پنځه میلیونه افغان ماشومان د خوارځواکۍ له جدي ګواښ سره مخ ديجدید
دآزادی رادیو

خواړو نړیوال سازمان خبرداری ورکړی چې که چیرته مرستې ترلاسه نه کړي ښايي هغه ماشومان او میندې ژوند وبایلي چې په شدیدې خوارځواکۍ اخته دي.

د دې سازمان مشر فرانس پریس خبري اژانس سره په خبرو کې ویلي، په راتلونکو ۱۲ میاشتو کې نژدې پنځه میلیون ماشومان د خوارځواکۍ له جدي ګواښ سره مخ دي.

پلار يې په شاروالۍ کې دی، د میاشتې پنځه زره تنخوا اخلي، هغه په وړو ورکړو، که د دی په دوا يې ورکړو، دا اوس مو هم ورته یو خروار داو اخیستې چې دلته پرته ده، که پیسې پیدا کړې نوره هم ورته اخلو، کنه د الله رضا ته مو پریښی دی".
عایشه

بل پلو، د هېواد په بیلابیلو برخو کې کورنۍ د ماشومان او میندو له خوارځواکۍ کړیږي.

"دی زما غاړې ته لویدلی دی، بارتنګ، تورچای او په ګرمو اوبو يې مړوم، د شیدو د اخیستو وس نه لرو."...

د کندهار اوسیدنکې عایشه د خپل درې میاشتې ماشوم سره چې بلال نومیږي د میرویس نیکه په روغتون کې له ډیرې مودې راهیسې بستر ده.

هغې ازادي راډیو ته وویل، " د فقر له کبله يې ماشوم په خوارځواکۍ اخته شوی او د دې وس نه لري چې وچې شیدې ورته په پیسو واخلي".

د هغې په ټکو، "پلار يې په شاروالۍ کې دی، د میاشتې پنځه زره تنخوا اخلي، هغه په وړو ورکړو، که د دی په دوا يې ورکړو، دا اوس مو هم ورته یو خروار داو اخیستې چې دلته پرته ده، که پیسې پیدا کړې نوره هم ورته اخلو، کنه د الله رضا ته مو پریښی دی".

خو دا یوازې عایشته نه ده چې د خپل ماشوم له خوارځواکۍ کړیږي، د هرات ولایت په مرکزي روغتون کې ۲۴کلنه نجیبه د خپلې لور سره چې په خوارځواکۍ اخته ده بستري ده.

نجیبې فرانس پریس خبري اژانس سره خبرو کې وویل،" لور مې سینه بغل و چې دلته مو راوسته، ما په کافي اندازه خواړه ترلاسه کړي نه دي او هیڅ شیدې نه لرم چې لور مې مړه کړم".


 
17.01.2026
نوشیدنی‌های انرژی‌زا؛ کمک به افزایش انرژی یا خطری برای سلامتی؟جدید
رادیو آزادی

استفاده از این نوشیدنی‌های انرژی‌زا در این اواخر در میان جوانان در افغانستان به‌گونهٔ چشم‌گیری افزایش یافته است.

شماری از این جوانان در صحبت با رادیو آزادی می‌گویند که ازین نوشیدنی‌ها برای بیدار ماندن شبانه، رفع خسته‌گی، افزایش تمرکز و حتی بالا بردن توان جسمی استفاده می‌کنند.

اما داکتران هشدار می‌دهند که استفادهٔ مداوم و روزمرۀ نوشیدنی‌های انرژی‌زا سلامت بدن را به خطر می‌اندازد و می‌تواند سبب ایجاد بیماری‌های گوناگون شود.

یکی از باشنده‌گان شهر کابل که نخواست نامش در گزارش گرفته شود، در این مورد به رادیو آزادی گفت که با وجود آگاهی از زیان‌های این نوشیدنی‌ها، ترک آن برایش دشوار است: "روزانه یک الی سه انرژی می‌نوشم، با وجودی‌که تکلیف معده دارم و این مشکل از همین انرژی پیدا شده، باز هم می‌نوشم. هرچه کوشش کردم این را ترک کنم، نمی‌شود."

متخصصان صحی می‌گویند ترک نوشیدنی‌های انرژی‌زا به این دلیل دشوار است که این نوشیدنی‌ها حاوی مقدار بلند کافئین اند و می‌توانند وابسته‌گی جسمی و روانی ایجاد کنند.

تجربه من از استفادهٔ زیاد انرژی و ضررش این است که من تقریباً چندین سال از انرژی و نوشابه‌های گازدار استفاده کردم، تا این‌که به مدت شش ماه به حساسیت بسیار خطرناک جلدی روبه‌رو شدم .

فرشته، یکی دیگر از مصرف کننده‌گان نوشیدنی‌های انرژی‌زا، نیز از پیامدهای دیگر مصرف مداوم این نوشیدنی‌ها به رادیو آزادی چنین گفت: "تجربهٔ من از استفادهٔ زیاد انرژی و ضررش این است که من تقریباً چندین سال از انرژی و نوشابه‌های گازدار استفاده کردم، تا این‌که به مدت شش ماه به حساسیت بسیار خطرناک جلدی روبه‌رو شدم که در ناحیهٔ دست و پایم بود. در اوایل داکتران نفهمیدند که تأثیرش چیست، تا این‌که داکتر جلدی من را از استفادهٔ نوشابه‌ها منع کرد و وقتی دوباره نوشیدم، متوجه شدم که حساسیتم بیشتر می‌شود."

به‌گفتهٔ متخصصان صحی، مصرف بیش از حد نوشیدنی‌های انرژی‌زا به دلیل مقدار بلند قند و کافئین، می‌تواند تعادل هورمونی بدن را برهم بزند، سطح استرس را افزایش دهد باعث مختل شدن خواب، ضعف حافظه، کاهش رشد ذهنی، تشدید مشکلات جلدی مانند بخار و التهاب پوست و بروز بیماری‌های دیگر شود.


 
17.01.2026
امریکا حضور نظامی خود در خاورمیانه را افزایش می دهدجدید
صدای آلمان

 دونالد ترامپ بارها ایران را به حمله تهدید کرده، اما تاکنون هیچ اقدام نظامی انجام نشده است. اکنون به گزارش رسانه‌ها، ایالات متحده در حال انتقال نیروهای نظامی به منطقه است.

 پس از تهدیدها علیه ایران، ایالات متحده بنا بر گزارش رسانه‌ها حضور نظامی خود را در خاورمیانه افزایش می‌دهد. روزنامه «نیویارک تایمز» به نقل از دو مقام امریکایی گزارش داد که کشتی هواپیمابردار «یواس‌اس آبراهام لینکلن» به‌همراه چند کشتی همراه آن از دریای جنوب چین به سوی منطقه در حرکت است. رسیدن این کشتی به منطقه حدود یک هفته زمان خواهد برد. علاوه بر این، سلاح‌ها و تجهیزات دفاعی بیشتری نیز به منطقه منتقل می‌شوند. احتمال اعزام جت های جنگی نظامی نیز وجود دارد.

مطالب ویدیویی را در صفحه یوتیوب ما ببینید!

رسانه امریکایی «اکسیوس» نیز گزارش داد که کشتی هواپیمابردار «یواس‌اس آبراهام لینکلن» در مسیر حرکت به سوی منطقه قرار دارد. تا کنون پنتاگون این خبر را به‌طور رسمی تأیید نکرده است.

شبکه خبری «فاکس‌نیوز» به نقل از منابع نظامی گزارش داده که دست‌کم یک کشتی هواپیمابردار ایالات متحده امریکا به سوی خاورمیانه اعزام می‌شود، اما مشخص نیست که این کشتی کدام‌یک است.

بیشتر بخوانید: ترامپ می‌گوید به او گفته شده که «کشتار در ایران متوقف شده است.»

از زمان آغاز اعتراضات گسترده علیه نظام اقتدارگرای جمهوری اسلامی ایران، که بیش از دو هفته از آن می‌گذرد، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور ایالات متحده امریکا، بارها ایران را به حمله امریکا تهدید کرده است.

درخواست سازمان ملل برای توقف اعدام‌ها در ایران

سازمان ملل متحد از ایران خواسته است که هرگونه اعدام برنامه‌ریزی‌شده معترضان را متوقف کند و تمامی موارد مرگ‌ را به‌گونه‌ای مستقل و شفاف بررسی نماید.

مارتا پوبی، معاون دبیرکل سازمان ملل در امور سیاسی و صلح‌سازی، در نشست شورای امنیت سازمان ملل متحد گفت: «ما از ایران می‌خواهیم هرگونه اعدام مرتبط با پرونده‌های اعتراضات را متوقف کند. تمامی مرگ‌ها باید فوراً، به‌طور مستقل و شفاف بررسی شوند و عاملان هرگونه نقض حقوق بشر باید مطابق با معیارها و قوانین بین‌المللی پاسخگو باشند.»

به گفته او، انتونیو گوترش دبیرکل سازمان ملل از همه طرف‌ها خواسته است نهایت خویشتن‌داری را رعایت کنند.

ایران امریکا را به «هدایت ناآرامی‌ها» متهم می‌کند؛ واشنگتن می‌گوید همه گزینه‌ها روی میز است


 
17.01.2026
کریملین: پوتین له نتنیاهو او پزشکیان سره خبرې کړيجدید
دویچه ویلی

په ایران کې د حکومت ضد اعتراضونو، په سیمه کې د پوځي تقابل اندېښنې راولاړې کړي دي. کریملین وویل چې ولسمشر پوتین د ایران او اسرائیل له رهبرانو سره په خبرو کې د وضعیت د ارامولو له پاره د منځګړيتوب وړاندیز وکړ.

خپلواک څارونکي اټکل کوي چې د ایران امنيتي ځواکونو تر اوسه په زرونو اعتراض کوونکي وژلي چې له کبله ېې د امریکا د نژدې متحد اسرائیل له لوري پر ایران د پوځي اقدام اندېښنې راپارېدلې دي.

د ایران او اسرائیل تر منځ په تېر جون کې هم یوه لنډمهاله جګړه وشوه. اسرائیل هغه وخت په خپلو بې مخينه بریدونو کې د ایران پوځي او اټومي تاسیسات په نخښه کړل. امریکا متحده ایالاتو هم د ایران ضد بریدونو کې برخه واخیسته چې پکې ېې د ایران درې مهمې اټومي ساحې په نخښه کړې.

د روسیې ولسمشرۍ ماڼۍ کریملین د جمعې په ورځ (د ۲۰۲۶م کال د جنوري ۱۶) وویل چې ولسمشر پوتین د اسرائیل له صدراعظم بنیامين نتانیاهو او د ایران له ولسمشر مسعود پزشکیان سره د دغو دواړو رقیبو هېوادونو ترمنځ د تشنج آرامه کولو په موخه خبرې وکړې.

د کریملین ویاند دیمیتري پېسکوف وویل: «په سیمه کې وضعیت په لوړه درجه کړکېچن دی او ولسمشر د تشنج د کمولو په موخه خپلې هڅې جاري ساتلي دي.»

مسکو د ایران نژدې متحد دی. مسکو همدرانګه له اسرائیل سره هم د ښو اړيکو ساتلو هڅې درلودلي، خو دغه اړېکې وروسته له هغې بې خونده شوې چې مسکو په غزه کې د ۲۰۲۳م کال د اکتوبر له ۷مې راوروسته د اسرائیل پر شوو پوځي اقداماتو نیوکې وکړې.