تاریخ امروز:
  
  
  
خبر
29.07.2026
د افغان غالۍ اوبدنې او پلور هغه خونه چې د پوتین او مکرون په ګډون د نړۍ مشران یې لیدو ته ورغليجدید
بی بی سی

په ازبکستان کې د غالۍ اوبدنې او پلور یو لوی مرکز ته هره ورځ د لیدنې او پېرودنې لپاره ډلې ډلې خلک ور روان وي. د دوی منځ کې ولسمشران، وزیران او د هنر د ډګر ستوري هم لیدل شوي.

د غالیو د کاروبار دا خونه په ۱۹۹۰ کلونو کې د محمد عوض بادغیسي په نوم یو افغان، د ازبکستان په سمرقند کې جوړه کړې چې اوس یې میراث د هغه لور زینب بادغیسۍ پسې پالي. ښاغلی بادغیسی دلته له دې امله کډه شوی و چې هغه مهال کابل کې شوروي پلوی افغان حکومت پرځېدلی او د مجاهدینو ترمنځ خونړۍ کورنۍ جګړې روانې وې.

که څه هم هغه له بدې ورځې له خپل هېواده وتلی و خو وروسته په ازبکستان کې د یوه داسې سوداګریز کار ځای څښتن شو چې هم په کې ډېرو افغانانو او د ازبکستان اوسېدونکو ته د کار لار جوړه شوه< ورسره یې د افغان غالیو د پلور لپاره د پام وړ درک هم ومو

زینب بادغیسۍ وايي، "دا د منځنۍ اسیا په کچه تر ټولو لویه د غالۍ اوبدنې خونه ده، په ازبکستان کې هم یوازینۍ او لومړنۍ دا ډول قالین بافي ده. د غالۍ اوبدنې سرچینه له افغانستانه ده، نو دغه هنر دلته راوړل شوی ځکه خو د ټول پام ځان ته اړوي.

همدا ده چې د افغانستان او ازبکستان د ښه کیفیت لروونکو غالیو د لیدو لپاره خلک تلوسي کوي چې څه ډول یې رنګونه بدلېږي، څه ډول اوبدل کېږي نو طبعا د هر چا پام را اړوي."

د دې کارځای شهرت یې پر دیوالونو له ځړولو شویو انځورونو ښکاري چې له پخواني افغان ولسمشر صبغت الله مجددي نیولي، د روسیې تر ولسمشر ولادیمیر پوتین، د فرانسې ولسمشر ایمانوېل مکرون، د ملګروملتونو پخوانی سرمنشی کوفي عنان او د نړۍ ګڼ نور مشران ورته بېلابېلو وختونو کې ورغلي.

غالۍ
د عکس تشریح،افغانې غالۍ د نړۍ په کچه نامي دي.

زینب بادغیسۍ بي بي سي سره خبرو کې وویل، "افغانیت مې ویاړ دی، غواړم خلک وپوهوم چې افغانستان یوازې هغه هېواد نه و چې تل جګړه په کې وه، داسې هېواد و چې ګڼ او دا ډول هنرونه په کې و چې ډېر یې په اړه نه پوهېږي، دغه هنرونه په سلو کې لس یې هم د نورې نړۍ سترګو ته نه دي رسېدلي او په اړه یې معلومات نه لري."

زینب وايي دې کاروبار دا ویاړ وربخښلی چې د افغانستان د خلکو یو د پام وړ هنر نړۍ ته ورپېژني.


 
29.07.2026
د لازیاتې اقتصادي همکارۍ پر لور د کابل او تاشکند تازه ګام؛ د میلیاردونو هوکړې وشوېجدید
دآزادی رادیو

افغانستان کې طالب چارواکي وايي د افغان-ازبک تجارتي فورم په ترڅ کې د افغانستان او ازبکستان د سوداګرو ترمنځ د میلیاردونو افغانیو لسګونه تجارتي تفاهم‌لیکونه امضا شوي دي.

افغانستان کې د طالبانو حکومت د سوداګرۍ او صنعت وزارت وايي په دې فورم کې چې د یکشنبې په ورځ کابل کې پیل شو د ازبکستان د مرستیال صدراعظم جمشېد خواجه‌یوف په مشرۍ د ازبک چارواکو او سوداګرو ۳۰۰ کسیز پلاوي برخه واخیسته.

د سوداګرۍ وزیر نورالدین عزیزي وايي چې د افغانستان ۱۰ زره ټنه پخته په ازمایشي ډول ازبکستان ته صادره شوې او اوس دغه هېواد ژمنه کړې چې ۱۰۰ زره ټنه نوره پخته هم وپېري.

په عین حال کې د سوداګرۍ او پانګونې د خونې د عامه اړیکو امر احسان‌الله احسان ازادي راډیو ته وویل چې په دغې تجارتي غونډه کې د سلګونو ازبک سوداګرو ترڅنګ شاوخوا ۴۰۰ افغان سوداګرو برخه واخیسته چې د دواړو لورو ترمنځ د ۱۳.۲ ملیارده افغانیو په ارزښت ټولټال ۲۲ تړونونه لاسلیک شوي دي.

ده زیاته کړه: "عمده او لوی تړونونه د ګازو په برخه کې شوي دي، د مایع ګاز د واردولو په برخه کې. د یو افغان شرکت او یو ازبکستاني شرکت ترمنځ د څه د پاسه ۵۰ میلیونه ډالرو په ارزښت قرارداد لاسلیک شوی. د قرارداد په اساس به افغانستان ته مایع ګاز واردېږي او هغه احتمالي سکته‌ګي که چېرې د مایع ګاز د کمښت له امله په بازارونو کې احساسېږي هغې ته به عاجله رسیده‌ګي کوي."


 
29.07.2026
از بازداشت زنان تا محرومیت از آموزش؛ یوناما موارد تازه نقض حقوق بشر را مستند کرده‌استجدید
رادیو آزادی

هیئت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما) در تازه‌ترین گزارش خود، تصویر نگران کننده‌ی از وضعیت حقوق بشر در افغانستان ارائه کرده و گفته است که زنان و دختران همچنان با محرومیت گسترده از حقوق و آزادی‌های اساسی روبه‌رو هستند.

یوناما در این مجموعه‌ی از گزارش‌های جداگانه خود در مورد وضعیت حقوق بشری در افغانستان که از ماه اپریل تا جون ۲۰۲۶ میلادی را تحت پوشش قرار داده و روز سه شنبه (6 اسد) منتشر شد، موارد جدیدی از نقض حقوق بشر در افغانستان را مستند کرده و گفته است که محدودیت‌های طالبان بر زنان و دختران، از جمله در زمینه آموزش، کار، پوشش و آزادی‌های اساسی، همچنان ادامه دارد.

یوناما موارد جدیدی از نقض حقوق بشر در افغانستان را مستند کرده‌است.

به‌گفته یوناما، این گزارش براساس نظارت بخش حقوق بشر این اداره و در مطابقت با مأموریت یوناما از جانب شورای امنیت سازمان ملل متحد، ترتیب شده‌است.


 
29.07.2026
رئیس اطلاعات و فرهنگ اداره طالبان در بدخشان کشته شدجدید
صدای آلمان

طالبان تائید کرده اند که رئیس اطلاعات و فرهنگ ولایت بدخشان صبح روز سه‌شنبه در حمله افراد مسلح در مسیر بهارک–فیض‌آباد کشته شده است. مقام‌های طالبان می‌گویند یکی از مهاجمان کشته و فرد دوم بازداشت شده است.

در پی ناامنی‌های اخیر در ولایت بدخشان،  مقام‌های محلی طالبان اعلام کرده‌اند که ذبیح‌الله امیری، رئیس اطلاعات و فرهنگ این گروه در بدخشان، صبح روز سه‌شنبه در یک حمله مسلحانه در مسیر ولسوالی بهارک به شهر فیض‌آباد کشته شده است.

فرماندهی امنیه طالبان  با تأیید این رویداد اعلام کرده که تحقیقات درباره انگیزه و چگونگی این حمله ادامه دارد.

فرماندهی امنیه طالبان در بدخشان گفته است که این مقام هنگام رفتن به محل کار خود هدف حمله دو فرد مسلح موترسایکل‌سوار قرار گرفت.

مطالب ویدیویی را در صفحه یوتیوب ما ببینید!

به گفته طالبان، یکی از مهاجمان در درگیری با محافظان کشته شده و مهاجم دوم بازداشت شده است.

منابع محلی نیز گفته‌اند که راننده رئیس اطلاعات و فرهنگ طالبان در بدخشان در این حمله زخمی شده است.

کشته شدن این مقام طالبان در حالی رخ می‌دهد که ولایت بدخشان در هفته‌های اخیر شاهد افزایش تحرکات گروه‌های مسلح مخالف طالبان بوده است.


 
29.07.2026
یوناما: د پاکستان او افغانستان د امنیتي ځواکونو ترمنځ جګړې کې ۵۰۰ افغانان وژل شويجدید
دامریکا غږ

په افغانستان کې د ملګرو ملتونو مستندوی پلاوی (یوناما) وايي چې په تېرو اتو میاشتو کې د طالبانو حکومت او پاکستان حکومت د ځواکونو ترمنځ جګړو کې ۴۹۹ ولسي خلک وژل شوي دي.

د یوناما په راپور کې، چې د ۲۰۲۵ کال د اکتوبر له لومړۍ نېټې څخه د روان کال د جون تر ۳۰ نېټې پورې پېښې ثبتې شوې، ویل شوي چې په دغو جګړو کې ۱۲۱۶ تنه نور ژوبل شوي هم دي.

د یوناما د بشري حقونو څانګه وايي چې دوی یوازې په افغانستان کې دننه پېښې مستند کوي.

پاکستان ادعا کوي چې د طالبانو حکومت په افغانستان کې پاکستاني طالبانو او نورو ترهګرو ډلو ته ځای ورکړی او هغوی د پاکستان په ضد پلانونه په افغانستان کې تنظیموي، خو افغان طالبان دا ادعا ردوي او وايي چې هېچاته اجازه نه ورکوي د افغانستان له خاورې د نورو په ضد کار واخلي.

پاکستان د دغو ادعاو په ترڅ کې څو ځلې په افغانستان باندې بریدونه وکړل او د طالبانو حکومت وايي چې ځواب یې ورکړی دی.

د پاکستان تر ټولو خونړی برید په کابل کې د معتادینو په روغتون باندې و چې سلګونه کسان په کې ووژل شول او ژوبل شول. دا څو ورځې مخکې د بخښنې نړیوال سازمان وویل د پاکستان د دغه هوايي برید په اړه د څېړنې غوښتنه کړې او ویې ویل چې د نړیوالو قوانینو له مخې دغه برید ښايي جنګي جرم وګڼل شي.

خو پاکستان دا ادعا رد کړه او د بهرنیو چارو وزارت ویاند یې طاهر اندرابي، ویلي چې د بخښنې نړیوال سازمان موندنې د حقوقي کمپاین یوه ارزونه ده، نه قضايي پرېکړه، او په خبره یې د پولې هاخوا د ترهګریزو پراخ فعالیتونه او امنیتي وضعیت له پامه غورځوي.


 
29.07.2026
نتانیاهو دیدار با ترمپ را «عالی» توصیف کردجدید
روزنامه هشت صبح

بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسراییل، دیدار خود با دونالد ترمپ، رییس ‌جمهور امریکا، را «عالی» توصیف کرده و گفته که این دیدار نشان‌دهنده شراکت کامل میان دو کشور بوده است.

الجزیره روز سه‌شنبه، ۲۸ جولای، گزارش داده که نتانیاهو پس از دیدار با ترمپ در کاخ سفید، این نشست را بازتاب‌دهنده حمایت دوجانبه و هدف مشترک برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای دانسته است.

نتانیاهو همچنین گفته که در این دیدار درباره امنیت و آینده اسراییل گفت‌وگو و تصمیم‌های مهمی گرفته شده، اما جزییات بیش‌تری ارایه نکرده است.

کاخ سفید نیز این نشست را که با حضور شماری از مقام‌های ارشد دولت امریکا برگزار شد، «مثبت و سازنده» توصیف کرده است.

همزمان با این دیدار، شماری از معترضان در واشنگتن در مخالفت با سفر نتانیاهو تجمع کردند، او به اتهام ارتکاب جنایات جنگی و جنایت علیه بشریت در غزه، تحت پیگرد دیوان کیفری بین‌المللی قرار دارد.