تاریخ امروز:
  
  
  
خبر
25.06.2026
ماه‌رنګ بلوڅ ته د عمري بند سزا او ورته د بښنې نړیوال سازمان غبرګونجدید
بی بی سی

د بښنې نړیوال سازمان د پاکستان یوې محکمې له لوري ماه‌رنګ بلوڅ ته د عمري بند سزا اورل "د عادلانه محاکمې حق ته سپکاوی" ګڼلی، د هغې او ورسره ملګرو د "ژر تر ژره" خوشي کولو او پر هغوی د لګېدلو تورونو د لغوه کولو غوښتنه یې کړې ده.

د دغه سازمان په خبرپاڼه کې د جنوبي اسیا سيمه‌یيزې مشرې ایزابېل لوسي له خولې ویل شوي، "دا پرېکړه چې د عادلانه محاکمې حق ته سپکاوی دی، دا په ډاګه کوي چې د پاکستان ترهګرۍ ضد قوانینو نه څنګه د سوله‌ييز غږ غلي کولو لپاره ناسمه ګټه اخیستل کېږي".

د بښنې نړیوال سازمان د بلوچستان د ترهګرۍ ضد محکمې له لوري د بلوڅانو د یووالي کمېټې (بي‌وای‌سي) مشرې ډاکټرې ماه‌رنګ بلوڅ او د دې کمېټې بل غړي صبغت الله شاه‌جي د محاکمې پر څرنګوالي هم نېوکه کړې ده.

په اعلامیه کې د اغلې لوسي له قوله ویل شوي، په داسې حال کې چې پر ماه‌رنګ بلوڅ او شاه‌جي باندې د لګېدلو تورونو په اړه "هېڅ مستقیم شواهد نه دي‌ وړاندې شوي"، هغوی ته سزا په "زندان کې دننه د ګړندۍ او پټې محاکمې" وروسته اورول شوې چې دا "د نړیوالې عادلانه محاکمې له معیارونو" سره په ټکر کې ده او د محکمې "د قانوني بهیر په اړه یې سختې اندېښنې راولاړې کړې دي".

دغه سازمان ویلي چې ماه‌رنګ بلوڅ د ۲۰۲۵ کال له مارچ میاشتې راهیسې "په ناقانونه توګه توقیف کې ساتل کېږي" او وکیلان یې د دوسیې په تعقیب کې "له ستونزو سره مخامخ دي".

پر پاکستان یې تور پورې کړی چې اغلې بلوڅ او شاه‌جي یې "یوازې د بشري حقونو لپاره د کار کولو له امله په نښه" کړي او غوښتنه یې کړې چې، "سم‌دلاسه خوشي او د دوی له فعالیت سره تړلي تورونه لغوه شي".

ماه‌رنګ بلوڅ د یوه امنیتي کس پر وژنې تورنه شوې


 
25.06.2026
د سمیه فاروقي هڅې او لاسته راوړنې؛ د نجونو له رباټیک ټیمه د کلیفورنیا د یوه معتبره پوهنتون تر جایزو پورېجدید
دآزادی رادیو

سمیه فاروقي
سمیه فاروقي

د افغانستان د نجونو له رباتیک ټیم څخه د کلیفورنیا ایالت په یوه پوهنتون کې د دوو لوړو افتخاري جایزو تر ترلاسه کولو پورې؛ د سمیې فاروقي کیسه د استعداد، زحمت او پر محدودیتونو د بریا کیسه ده.

هغه نجلۍ چې په افغانستان کې لویه شوه او له ګڼو ستونزو سره سره وتوانېده چې د امریکا په یوه معتبر پوهنتون کې د غوره محصلې په توګه وځلېږي.


اوس د هغې بریا یوازې یوه شخصي لاسته راوړنه نه ده، بلکې د هغو زرګونو افغان نجونو د هیلو او وړتیاوو نښه ده چې لا هم د زده‌کړو او پرمختګ لپاره د فرصتونو په لټه کې دي.

ماته دا ثابته شوې چې استعداد هر ځای شته، وړتیا او ظرفیت هر ځای شته، او خوبونه هر ځای شته؛ خو څه چې نه دي برابر، هغه فرصتونه دي.
سمیه فاروقي

سمیه فاروقي دا خبرې د کلیفورنیا د سکرمنټو ایالتي پوهنتون د زرګونو فارغانو په وړاندې د دغه پوهنتون د دوه لوړو جایزو د ترلاسه کولو پر مهال وکړې.

هغې سږکال د فراغت په مراسمو کې، د نږدې ۶۵۰۰ فارغانو ترمنځ، هم د انجینرۍ او کمپیوټر ساینس د پوهنځي جایزه او هم د پوهنتون د ریاست مډال ترلاسه کړ؛ هغه مډال چې د یاد پوهنتون تر ټولو ستر محصلي افتخار بلل کېږي.

سمیې فاروقي وړاندې ازادي راډیو سره په خبرو کې وویل:
«هر کال د انجینرۍ د څانګې د رئیس له خوا یو مډال او یوه جایزه د ټولو څانګو یو ممتاز محصل ته ورکول کېږي، نېکمرغه یم چې سږ کال دا مډال ما ترلاسه کړ. همدارنګه هر کال د پوهنتون رئیس له فارغېدونکو محصلینو څخه یو کس ټاکي؛ داسې محصل چې نه یوازې په زده‌کړو کې مخکښ وي، بلکې ټولنې او خلکو ته هم یې خدمت هم کړی وي. هغه ته هم یو مډال ورکول کېږي، او زه خوشحاله یم چې د پوهنتون د ټولو فارغانو او ټولو څانګو ترمنځ مې دا مډال هم ترلاسه کړ.»

سمیه فاروقي په افغانستان کې زېږېدلې او لویه شوې ده؛ هغه هېواد کې چې په وروستیو کلونو کې د نجونو د زده‌کړو فرصتونه له سختو محدودیتونو او بندیزونو سره مخ شوي دي.

په ۲۰۲۱ کال کې د طالبانو له بیا واکمنېدو وروسته، هغې هم د خپل رباتیک ټیم د یو شمېر غړو په څېر د نجونو د زده‌کړو پر وړاندې د محدودیتونو او بندیزونو له امله افغانستان پرېښود.




 
25.06.2026
یوناما خواستار ایجاد فرصت‌های برابر برای زنان و دختران افغان شدجدید
رادیو آزادی

هیأت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان یوناما به مناسبت ۲۴ جون، روز جهانی زنان در دیپلماسی، بر نقش زنان در همکاری‌های بین‌المللی، صلح و روند های تصمیم‌گیری تأکید کرده و خواستار فراهم شدن فرصت‌های برابر برای زنان و دختران افغان شده است.

یوناما در خبرنامه‌ای گفته که زنان دیپلمات تنها شرکت‌کنندگان در امور بین‌المللی نیستند، بلکه رهبران، میانجی‌گران و حامیان برابری نیز به شمار می‌روند و سهم آنان در ایجاد سیاست‌ها و نهادهای فراگیر و همه‌شمول بسیار مهم است.

این نهاد تأکید کرده که مشارکت معنادار زنان برای دستیابی به صلح پایدار، ثبات و توسعه ضروری است.

یوناما همچنین بر اهمیت دسترسی زنان افغان به آموزش، موقعیت‌های رهبری و فرصت‌های خدمات عمومی تأکید کرده است.

یوناما گفتهٔ حضور زنان در زندگی اجتماعی و عمومی برای آیندهٔ افغانستان اهمیت حیاتی دارد

این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که زنان افغان همچنان با محدودیت‌های گسترده در زمینهٔ آموزش، کار و مشارکت در زندگی عمومی روبه‌رو هستند.

یکی از دختران که از شرکت در امتحان ایگزیت سمستر سوم فاکولته طب محروم شده می‌گوید دخترانی که در شرایط دشوار درس خوانده‌اند، اکنون نه‌تنها از ادامهٔ تحصیل بلکه از کار و خدمت به مردم نیز محروم شده‌اند.

"یا خانم ها را اجازه بدهند که طبابت خود را انجام بدهند و در کنار داکتران و محصلان مرد درس بخوانند اگر اجازه نمی دهند این فکر را هم داشته باشند که دختر و خواهد و همسر و مادر خودشان باید نزد داکتر مرد مراجعه کند."

سازمان ملل متحد اعلام کرده که کمبود داکتران زن در افغانستان به مرحلهٔ بحرانی رسیده و ادامهٔ محدودیت‌های آموزشی بر دختران، آیندهٔ تأمین نیروی انسانی مورد نیاز برای بخش صحت کشور را با تهدید جدی روبه‌رو کرده است.


 
25.06.2026
نشست بروکسل؛ روایت‌ها و انتظارات متفاوت طالبان و اروپاجدید
صدای آلمان

مقام‌های اتحادیه اروپا و یک هیئت اداره طالبان روز سه شنبه در پشت درهای بسته در بروکسل در مورد اخراج ها گفت‌وگو کردند. این نخستین سفر رسمی یک هیئت طالبان به اتحادیه اروپا از زمان تصرف قدرت توسط این گروه بود.

دیدار نمایندگان اداره طالبان و مقام‌های اتحادیه اروپا در بروکسل به دلیل مناقشه‌برانگیز بودن آن و انتقادهای گسترده‌ای که وجود داشت، به صورت محرمانه و بدون حضور رسانه‌ای برگزار شد.

اتحادیه اروپا و مقام‌های طالبان تا ختم این نشست در روز سه شنبه به رسانه‌ها رسما چیزی نگفتند، هر چند منابعی زمان برگزاری نشست را به رسانه‌ها فاش کرده بودند.

تنها موضوع اخراج یا حضور قونسلی طالبان؟

کمیسیون اتحادیه اروپا از زمانی که مقام‌های اداره طالبان را به این نشست دعوت کرد، به تاکید گفته بود که هدف این نشست ایجاد تسهیلات در اخراج پناهجویان رد شده به افغانستان است.

یک سخنگوی کمیسیون اتحادیه اروپا گفت که مقام‌های این کمیسیون و نمایندگان ۱۵ کشور عضو اتحادیه اروپا در این نشست در بروکسل شرکت کردند. او این نشست را ادامه دیدارهای ماه جنوری در کابل عنوان کرد.

او افزود: «خدمات کمیسیون و سویدن این دیدار در سطح فنی را با نمایندگان سطح فنی اداره دو فاکتوی افغانستان که مسئول بازگشت و پذیرش مجدد هستند، ریاست کردند.»

صفحه اینستاگرام ما را دنبال کنید!

اما ذاکر جلالی، یک مقام وزارت خارجه اداره طالبان این نشست را یک «نقطه عطف مهم» در مناسبات با اتحادیه اروپا عنوان کرده است.


 
25.06.2026
د بریتانیې پاچا د افغانستان د کډوالو میرمنو د کرکټ لوبډلې سره کتليجدید
دامریکا غږ

د بریتانیې پاچا ، چارلز درییم چارشنبه جون ۲۴ مه پدې هیواد کې د افغانستان د کډوالو کرکټ لوبډلو د غړیو سره په لندن کې کتلي دي.

د افغان میرمنو د کرکټ لوبډله چې اوس مهال په اسټرالیا کې دیره ده، د شل اوریزو لوبو کولو لپاره انګلستان ته تللې او د جولای په پنځمې نیټې به د میرمنو د نړیوال جام وروستۍ یا فاینل لوبې کتلو لپاره لوبغالي ته ولاړه شي.

د افغان کډوالو میرمنو د کرکټ لوبډلې د بریتانیې پاچا ته د کرکټ یو بیټ هم ډالۍ کړ چې افغان لوبغاړو په ځانګړې توګه ښکلی کړی و.

د افغان کډوالو د میرمنو لوبډلې یوه لوبغاړې ایکیل لطیفي وایي چې د بریتانیې د پاچا سره لیدل د هغې او لوبغاړو لپاره ویاړ دی. هغې وویل، "دا د لوبډلې لپاره یوه ستره لاسته راوړنه ده. مونږ هیڅ باور نه کاوه چې د باچا سره به وګورو او دومره ملاتړ به ولرو. ټول زمونږ ملاتړ کوي او مونږ ډیر خوشحاله یو".

د لوبډلې بله لوبغاړې شبنم احسان بیا وایي ټول لوبغاړي حیران شول کله چې خبر شول د بریتانیې د پاچا سره به ګوري. شبنم زیاته کړه، "داسې څه دي چې نشم یې بیانولی. کله چې خبر شو چې د پاچا سره ګورو، ټول حیران شول ځکه مونږ هیڅ فکر نه کاوه چې یوه ورځ به د پاچا سره ګورو. مونږ ډیر خوښ یو چې د هغه سره مو وکتل".

ټاکل شوې چې د افغان کډوالو میرمنو لوبډله به په انګلستان کې د روانې جون میاشتې په ۲۷ مې د کیمبریج پوهنتون د میرمنو لوبډلې سره لوبه وکړي. دې پوهنتون په یوې اعلامیې کې ویلي چې لوبه به د فینرز په لوبغالي کې وشي چې د کیمبریج د کرکټ تاریخي کور په نامه یادیږي.

افغان لوبغاړې داسې مهال د بریتانیې د باچا سره ګوري چې د میرمنو نړیوال شل اوریز جام سیالۍ په انګلستان کې روانې دي. پدې لوبو کې ۱۲ لوبډلې برخه لري. سره لدې چې افغانستان د کرکټ نړیوالې شورا بشپړ غړیتوب لري خو په روانو سیالیو کې افغان لوبډله شتون نلري.

د افغان میرمنو د کرکټ لوبډله په ۲۰۱۰ کال کې جوړه شوه چې څو نړیوالې لوبې یې هم کړیدي. سره لدې چې د افغانستان کرکټ بورډ په ۲۰۲۰ کال کې ۲۵ میرمنو ته مرکزي قراردادونه هم پدې نیت ورکړل چې پدې هیواد کې د میرمنو لوبډله د سره ورغوي خو په ۲۰۲۱ کال کې د طالبانو دویم ځل واکمنیدو څخه وروسته چې د میرمنو په لوبو بندیز ولګید، ورسره د میرمنو د کرکټ لوبډله هم له منځه ولاړه. د میرمنو د کرکټ ډیری لوبغاړې اوس مهال په اسټرالیا او کاناډا کې کډوالې دي.


 
25.06.2026
طالبان در هرات اجازه برگزاری مراسم‌های عزاداری تاسوعا و عاشورا را ندادندجدید
روزنامه هشت صبح

۸صبح، هرات: منابع محلی در هرات می‌گویند که طالبان اجازه برگزاری مراسم‌های تاسوعا و عاشورا، از جمله دسته‌زنی‌های خیابانی، سینه‌زنی و علم‌کشی را در این ولایت نداده‌اند و محدودیت‌های گسترده‌ای بر عزاداران وضع کرده‌اند.

منابع روز چهارشنبه، ۳ سرطان، در گفت‌وگو با روزنامه ۸صبح گفتند که نماینده‌گان مردم هرات چندین بار با مقام‌های طالبان دیدار کرده‌اند تا اجازه برگزاری مراسم‌های عاشورایی را دریافت کنند، اما طالبان با برگزاری برنامه‌های معمول سال‌های گذشته مخالفت کرده‌اند.

به گفته منابع، والی طالبان در هرات در نهایت به نماینده‌گان مردم گفته است که عزاداران تنها می‌توانند در روز عاشورا گردهم آیند، اما هرگونه سینه‌زنی خیابانی، دسته‌زنی و حمل پرچم و علم به‌طور کامل ممنوع است.

منابع افزوده‌اند که در سال‌های گذشته، مردم هزاره هرات در روز تاسوعا با دسته‌های منظم از مساجد مختلف به خیابان‌ها می‌آمدند و در مسجد جامع جبرییل تجمع می‌کردند و در روز عاشورا نیز گردهم می‌آمدند.

به گفته منابع، امسال محدودیت‌ها به‌گونه‌ای بوده که حتا پرچم‌های کوچک عزاداری که بر بام برخی خانه‌ها نصب شده بود نیز توسط جنگ‌جویان طالبان پایین آورده شده است.

منابع محلی می‌گویند مردم هرات از این وضعیت ناراضی و خشمگین هستند و خواستار آن‌اند که طالبان اجازه برگزاری آزادانه مراسم‌های مذهبی تاسوعا و عاشورا را بدهند.