تاریخ امروز:
  
  
  
  
خبر
17.11.2026
د طالبانو حکومت وایي، د هېچا مداخله نه مني
د طالبانو حکومت وایي، د هېچا مداخله نه منيجدید
بی بی سی

​

د طالبانو حکومت لوړو زدکړو وزارت په کابل کې د خپل مشرتابه د فرمانونو اغېزو په اړه څلور ورځنی "علمي ـ څېړنیز کنفرانس" جوړ کړی دی.

کابل پوهنتون کې د دغه جوړ شوي کنفراس پر لومړۍ ورځ د طالبانو حکومت بېلابېلو مشرانو د مولوي هبت‌الله اخندزاده د فرمانونو پر شرعي، ټولنیزو، سیاسي، اقتصادي او فرهنګي اغېزو ویناوې او همدا راز د اسلامي نظام پر پیاوړتیا او د شرعي احکامو پر پلي کېدو ټینګار وکړ.

د طالبانو حکومت وايي، په دغه کنفرانس کې زرګونو علماوو، د پوهنتونونو استادانو، څېړونکو او چارواکو برخه اخیستې ده.

دا کنفرانس اصلآ د وردګو پوهنتون لخوا جوړ شوی دی.

د دغه پوهنتون رییس شیخ محمد عابد حقاني وايي، دغه کنفرانس ته له ۱۸۰۰ ډېرې علمي مقالې وړاندې شوې وې چې شاوخوا زر مقالې ترې له هر اړخیزې ارزونې وروسته منل شوې او په ۷۵ ټولګو کې چاپ شوې دي.

د طالبانو حکومت قاضي القضات مولوي عبدالحکیم حقاني د دغه کنفرانس په پرانیستونکې غونډه کې وویل چې "د اسلامي نظام له حاکمېدو سره افغانان له ګڼو ستونزو او بدبختیو خلاص او له ۵۰ کلونو وروسته د سمتي، ژبنیو او نژادي توپیرونو له پامه غورځولو سره د یوه مشر تر قیادت لاندې متحد شوي دي."

هغه زیاته کړه: "موږ د هېچا مداخله نه منو او نه یې مداخله شته، دا نظام د قربانیو او د الله ج په نصرت حاکم شوی دی."

ده د امنیت ټینګښت د اسلامي نظام تر ټولو مهمه لاسته راوړنه وبلله.b 

​​
 
17.11.2026
وچستان: سوداګر د سرحدي لارو د پرانیستلو په اړه د پاکستاني جنرال خبرو ته هیله‌من دي
وچستان: سوداګر د سرحدي لارو د پرانیستلو په اړه د پاکستاني جنرال خبرو ته هیله‌من ديجدید
دآزادی رادیو

​

د پاکستان د پوځ د بلوچستان قوماندان جنرال عنایت حسین ویلي، د سوداګرۍ لپاره د سرحدي لارو د پرانیستلو هڅې روانې دي. په بلوچستان کې سوداګر او اوسېدونکي دې خبرو ته هیله‌من دي. د افغانستان او پاکستان ترمنځ مهمې سوداګریزې لارې له یوه کال راهیسې تړلې دي.

په بلوچستان او په ځانګړې توګه د دې ایالت په سرحدي سیمو کې مېشت سوداګر غواړي چې له افغانستان او ایران سره د سوداګرۍ لارې بېرته پرانیستل شي. دا غوښتنه داسې مهال کېږي چې د پاکستان د پوځ د بلوچستان کور کمانډر جنرال عنایت حسین تېره اونۍ په تربت کې یوې پرانیستې جرګې ته ویلي، د سوداګرۍ لپاره د سرحدي لارو د پرانیستلو هڅې روانې دي، ترڅو خلکو ته کار برابر او اقتصاد پیاوړی شي.

د بلوچستان د سوداګرو د اتحادیې مشر رحیم کاکړ ازادي راډیو ته وویل، دوی د جنرال حسین خبرو ته ځکه هیله‌من دي چې د سوداګرو ټولې ستونزې یې له هغه سره شریکې کړې دي: «موږ د نومبر په دویمه نېټه له کور کمانډر سره ولیدل او د ایالت د ستونزو د هواري په اړه مو ورسره خبرې وکړې. په دغو ستونزو کې له ایران او افغانستان سره د سوداګریزو لارو د بېرته پرانیستلو موضوع هم شامله وه.»

کاکړ وايي، کور کمانډر د دوی د غوښتنو له اورېدو وروسته ژمنه کړې وه چې د پولو موضوع به وڅېړي: «اوس چې نوموړي د پولو د بېرته پرانیستلو لپاره د هڅو خبره کړې، موږ یې د بلوچستان د اقتصاد د پیاوړتیا لپاره هیله‌بښونکې ګڼو.»

زرګونه کسان بې‌کاره شوي

د چمن د پرلت پخوانی ویاند صادق اڅکزی وايي، د چمن او سپین بولدک ترمنځ د سوداګرۍ د بندېدو له امله زرګونه کسان له اقتصادي ستونزو سره مخامخ شوي دي. اڅکزي پخوا د پاکستان او افغانستان ترمنځ د موټرو کاروبار درلود او شاوخوا شلو کسانو ته یې کار ورکړی و، خو اوس پخپله هم بې‌کاره دی.

هغه ازادي راډیو ته وویل: «کله چې پر پوله تګ راتګ ازاد و، کاروبار مو ډېر ښه روان و. خو د پولې له تړل کېدو وروسته درې کاله کېږي چې هلته نه یم تللی. نه د پاکستان ځواکونه ماته د تګ اجازه راکوي او نه د طالبانو چارواکي. ما به شاوخوا شلو کسانو ته معاشونه ورکول، خو اوس خپله هم ځان ته کار نه شم موندلی.»

هغه ادعا کوي چې د چمن او سپین بولدک دواړو غاړو ته د ورته کاروبارونو د بندېدو له امله شاوخوا ۵۰ زره کسان اغېزمن شوي، چې ډېری یې د چمن اوسېدونکي دي.

نه د پاکستان ځواکونه ماته د تګ اجازه راکوي او نه د طالبانو چارواکي.
صادق اڅکزی، د چمن د پرلت پخوانی ویاند

اقتصادپوه جهانګیر کاکړ هم د افغانستان او پاکستان ترمنځ سوداګري د بلوچستان د خلکو د عاید مهمه سرچینه بولي او وايي، د لارو بیا پرانیستل به د سیمې پر اقتصاد مثبته اغېزه وکړي: «د پولو له تړل کېدو سره تر ټولو لوی اغېز د خوراکي توکو پر بیو وشو. په ایالت کې د خوراکي توکو انفلاسیون زیات شو. که پوله بېرته پرانیستل شي، نو ورسره به د توکو بیې راټیټې شي.»​

 
17.11.2026
از سیلاب هرات تا خشکسالی غزنی؛ افغان‌ها از کاپ ۳۱ چه می‌خواهند
از سیلاب هرات تا خشکسالی غزنی؛ افغان‌ها از کاپ ۳۱ چه می‌خواهندجدید
رادیو آزادی

​

سی‌ویکمین کنفرانس اقلیمی سازمان ملل متحد در ترکیه درباره کمک به کشورهای آسیب‌پذیر گفت‌وگو می‌کند. در افغانستان، دهقانان با خشکسالی روبه‌رو اند و سیلاب‌ها هزاران خانه را تخریب کرده است. هیئت حکومت طالبان در این نشست حضور ندارد؛ نیازهای افغانستان چگونه مطرح می‌شود؟عکس از آرشیف​​

برای الله‌نور، باشنده ولسوالی پشتون‌زرغون ولایت هرات، تغییرات اقلیمی تنها موضوع بحث در نشست‌های بین‌المللی نیست، بلکه به معنای از دست دادن خانه و دارایی خانواده‌اش است.

او می‌گوید سیلاب‌های بهار سال ۱۴۰۵ خانه‌اش را به‌طور کامل تخریب کرده و اکنون خانواده پنج‌نفره‌اش ناگزیر در خانه اقارب به‌سر می‌برد.

الله‌نور می‌افزاید: «خسارات مالی زیادی در نتیجه این سیلاب وارد شد، خانه ما کاملاً از بین رفت و تمام وسایل و اموال ما زیر آوار و آب آسیب دیده‌اند، تا حال از هیچ مؤسسه‌ای کمکی دریافت نکرده‌ایم، ما بیکار هستیم و درآمدی هم نداریم...»

از سوی دیگر، خشکسالی و کمبود آب زندگی دهقانان و مالداران را در افغانستان تهدید می‌کند. یک زن دهقان و مالدار از ولایت غزنی که نخواست نامش در گزارش ذکر شود، می‌گوید کاهش بارندگی سبب شده است که حاصل زمین‌های زراعتی حتی نیازهای ابتدایی خانواده‌اش را تأمین نکند.

این زن می‌گوید: «کاش همان‌قدر آب می‌بود که برای آبیاری زمین‌ها کفایت می‌کرد، در این چند سال باران نیست و آب بسیار کم شده است. گندم کشت می‌کنیم، اما همان هم برای یک سال یک خانواده هشت‌نفره کفایت نمی‌کند، مالداری هم نمی‌شود، چون آب نیست و علف نیست.»

اداره ملی آمادگی مبارزه با حوادث حکومت طالبان پیش از این گفته بود که از ۶ حمل تا ۶ اسد سال ۱۴۰۵، در پی سرازیر شدن سیلاب‌ها، بارندگی، طوفان و دیگر حوادث طبیعی در کشور، ۳۵۱ تن جان باخته و ۴۳۶ تن دیگر زخمی شده‌اند.

خانه ما کاملاً از بین رفت و تمام وسایل و اموال ما زیر آوار و آب آسیب دیده‌اند
الله‌نور، باشنده ولسوالی پشتون‌زرغون هرات

به گفته این اداره، در این مدت بیش از ۲ هزار خانه به‌گونه کامل و بیش از ۸ هزار خانه دیگر به‌گونه قسمی تخریب شده‌اند و در مجموع بیش از ۲۴ هزار خانواده از این حوادث متضرر شده‌اند.

بر اساس گزارش دفتر هماهنگی امور بشردوستانه سازمان ملل متحد (اوچا)، از آغاز سال ۲۰۲۶ تا اوایل اگست، بیش از ۹۲ هزار نفر در افغانستان از بلایای طبیعی متأثر شده‌اند.

این روایت‌ها نشان می‌دهد که بحران اقلیمی در افغانستان تنها به تغییرات آب‌وهوا محدود نمی‌شود، بلکه با فقر، بیکاری، ناامنی غذایی و بی‌جاشدن خانواده‌ها پیوند خورده است.

 
17.11.2026
پاکستان: اداره طالبان به نگرانی‌های امنیتی مشروع همسایه‌ها رسیدگی کند
پاکستان: اداره طالبان به نگرانی‌های امنیتی مشروع همسایه‌ها رسیدگی کندجدید
صدای آلمان

​

اسحاق‌دار، وزیر خارجه پاکستان، روز دوشنبه در نشست وزیران خارجه سازمان همکاری اقتصادی (اکو) در اسلام‌آباد، در کنار سایر موضوعات به افغانستان نیز پرداخت و گفت که تقویت مناسبات افغانستان بستگی به اقدامات طالبان برای توقف تروریسم دارد.

اکو یک سازمان منطقه‌ای است که کشورهای افغانستان، آذربایجان، ایران، قزاقستان، قرغیزستان، پاکستان، تاجیکستان، ترکیه، ترکمنستان و ازبکستان عضویت آن را دارند.

نشستی بدون حضور اداره طالبان

در نشست فعلی هیچ نماینده‌ای از اداره طالبان حضور ندارد، در حالی که پرچم سه رنگ افغانستان در سکوی محل برگزاری نشست دیده می‌شود.

اداره طالبان در جلسه قبلی این سازمان که در سال گذشته در آذربایجان برگزار شده بود، حضور داشت، اما پاکستان توضیح نداده است که چرا در نشست امسال اداره طالبان را دعوت نکرده است.

اداره طالبان به صورت رسمی در این رابطه واکنش نشان نداده است، اما ذاکر جلالی، یکی از مقام‌های وزارت خارجه اداره طالبان، گفته است که مسایل اقتصادی نباید گروگان تنش‌های سیاسی شود.

صفحه اینستاگرام ما را دنبال کنید!

جلالی در پستی در شبکه ایکس تصور همگرایی منطقه‌ای بدون حضور افغانستان را یک «توهم» عنوان کرده و گفته است: «در منطقه ما هنوز ذهنیت‌های کهنه حاکم است. راه درازی در پیش است تا به درک مشترکی برسیم که اتصال اقتصادی نباید گروگان تنش‌های سیاسی شود.»

او خاطرنشان کرده است که اداره طالبان همانگونه که در نشست قبلی اکو در آذربایجان شرکت داشت، در نشست آینده در ماه دسمبر در تهران نیز حضور خواهد یافت.

پاکستان: طالبان به تهدید تروریسم رسیدگی کند

اسحاق‌دار در سخنرانی خود گفت که پاکستان می‌خواهد که همسایه‌اش افغانستان صلح‌آمیز، آباد، باثبات، کاملاَ مدغم شده در چهارچوب سازمان اکو، و در صلح با خود و همسایگان خود باشد.

وزیر خارجه پاکستان افزود: «چنین نتیجه‌ای نه تنها به نفع مردم افغانستان، بلکه به نفع کل منطقه خواهد بود و مسیرهایی را برای تجارت، ترانزیت و همکاری اقتصادی باز خواهد کرد.»​

 
17.11.2026
ولسمشر ټرمپ اسیا ته سفر پیل کړ
ولسمشر ټرمپ اسیا ته سفر پیل کړجدید
دامریکا غږ

​

د متحدو ایالتونو ولسمشر ډونالډ ټرمپ د دوشنبې په ورځ (نومبر ۱۶) له واشنګټن څخه د اسیا پر لور سفر پیل کړ.

ټرمپ له روانېدو مخکې، خبریالانو ته وویل چې د دې سفر پر مهال تمه لري د چین له ولسمشر شي جینپینګ او د روسیې له ولسمشر ولادیمیر پوتین سره هم وګوري.

ټاکل شوې چې ولسمشر ټرمپ د فلیپین په پلازمېنه مانیلا کې د اسیان په سرمشریزه کې له ګډون وروسته چین ته ولاړ شي، چیرې چې د امریکا، چین او روسیې د ولسمشرانو ترمنځ لیدنه کتنه په پام کې نیول شوې ده.

په دې سفر کې، له ولسمشر ټرمپ سره د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو او د ماليې وزیر سکاټ بېسنټ ملګري دي.

ټرمپ وویل چې ښايي په چین کې د شمالي کوریا له مشر کیم جونګ اون سره هم وګوري. هغه زیاته کړه چې دا احتمالي لیدنه به په چین کې ترسره شي او د چین د ولسمشر شي جینپینګ په همکارۍ او هوکړې پورې تړاو لري.

سپینه ماڼۍ وړاندې ویلي و چې ټرمپ به ددې سفر په ترڅ کې د امریکا له سیمه ایزو متحدینو سره اړیکې پیاوړې کړي او د چین او روسیې له ولسمشرانو سره به د سوداګرۍ او امنیتي ستونزو په اړه خبرې وکړي.

د سپینې ماڼۍ مطبوعاتي مرستیالې اولیویا ویلز د جمعې په ورځ ناوخته وویل چې د دې سفر هدف په «ازاد او پرانیستي هند-ارام سمندر» سیمه کې د امریکا د رهبرۍ لا ټینګښت دی.

هغې وویل چې ټرمپ به لومړی د «کواډ ډلې» په سرمشریزه کې ګډون وکړي. په دې ډله کې امریکا، هند، جاپان او اسټرالیا برخه لري. او دا به د دې هېوادونو له مشرانو سره د ټرمپ لومړنۍ سرمشریزه وي.

ویلز زیاته کړه چې د کواډ تر غونډې وروسته به ټرمپ له تایلنډ سره یو سوداګریز تړون لاسلیک کړي او وروسته به د جنوب ختیځې اسیا د هېوادونو د ټولنې (اسیان) په ځانګړې سرمشریزه کې برخه واخلي.

اسیان د ۱۱ هېودونو سیمه ایز سازمان دی چې سږ کال یې دوره یي مشري د فلیپین پر غاړه ده.

د سپینې ماڼۍ د معلومات په اساس، ټرمپ به د چهارشنبې په ورځ د مانیلا د ولسمشرۍ په ماڼۍ کې د فلیپین له ولسمشر فرډینانډ آر. مارکس جونیر سره دوه اړخیزې خبرې وکړي. له هغې وروسته به د چین جنوبي ښار شېنژېن ته ولاړ شي څو د اسیا - ارام سمندر د اقتصادي همکارۍ (اپیک) د مشرانو په کلنۍ غونډه کې ګډون وکړي چې سږ کال یې چین کوربه توب کوي.

ویلز وویل، ټرمپ به د پنجشنبې ورځې پروګرام د اپیک په څو اړخیزه غونډه پیل کړي، وروسته به د کاري غرمې ډوډۍ پر مهال د چین له ولسمشر شي جین پینګ سره د روان کال درېیمه دوه اړخیزه لیدنه ترسره کړي او ورپسې به د روسیې له ولسمشر ولادیمیر پوتین او شي جین پینګ سره په درې اړخیزه سرمشریزه کې ګډون وکړي. دا به د ولسمشر په توګه د ټرمپ لومړۍ درې اړخیزه سرمشریزه وي.

ټرمپ د روان کال د مې په میاشت کې بیجینګ ته سفر کړی و او له شي جین پینګ سره یې لیدلي وو. وروسته یې د سپټمبر په میاشت کې په سپینه ماڼۍ کې د شي کوربه توب وکړ. د سپینې ماڼۍ ویاندې ویلې، ټرمپ ددغو خبرو اترو له لارې له چین څخه د سوداګرۍ داسې ژمنې ترلاسه کړي چې په امریکا کې د کارموندنې زیاتوالي او د امریکايي توکو لپاره د نویو بازارونو د پرانیستلو لامل شي، او همدارنګه د امریکا او چین د سوداګرۍ او پانګونې ګډ کمیسیونونه فعال کړي.

ویلز د نورو جزئیاتو ورکولو پرته، زیاته کړه: «د دواړو مشرانو ترمنځ ډېر څه ترلاسه شوي او لا به هم ترلاسه شي.»

د شي جینپینګ او ولادیمیر پوتین سره د درې اړخیزې غونډې د اجنډا په اړه ویلز وویل چې ټرمپ څرګنده کړې ده چې «د نورو موضوعاتو ترڅنګ به په نړۍ کې د اټومي وسلو د کمولو په اړه بحث وکړي، ځکه نوموړی باور لري چې د دغو وسلو پراخېدل ډېر خطرناک دي.»​

 
17.11.2026
سنتکام ورود ناوهواپیمابر تئودور روزولت را به خاور میانه تایید کرد
سنتکام ورود ناوهواپیمابر تئودور روزولت را به خاور میانه تایید کردجدید
روزنامه هشت صبح

​

فرماندهی مرکزی امریکا(سنتکام) ورود و فعالیت ناو هواپیمابر تئودور روزولت را در آب‌های تحت مسوولیت این فرماندهی، در خاور میانه تایید کرده است.

این فرماندهی، دوشنبه‌شب، ۱۶ نوامبر، در صفحه ایکس نوشته که اکنون این ناو هواپیمابر وارد اقیانوس هند شده است.

ارتش امریکا امریکا گفته که در حال حاضر به عنوان بخشی از یک استقرار برنامه‌ریزی شده در منطقه زیر مسوولیت سنتکام فعالیت می‌کند.

این در حالی است که روز گذشته شبکه الجزیره به نقل از مقام امریکایی از رسیدن این ناو هواپیمابر به منطقه زیر مسوولیت سنتکام خبر داده بود.

آن مقام امریکایی گفته بود که این ناو هواپیمابر به دیگر نیروهای امریکایی مستقر در منطقه می‌پیوندد و در عملیات‌ها شرکت می‌کند.

با این همه، ناو هواپیمابر تئودور روزولت در جنگ چهل روزه امریکا علیه ایران حضور داشت و در عملیات‌های رزمی شرکت می‌کرد.​