د افغان ستورمزلي عبدالاحد مومند له مړینې د یوې میاشتې په پوره کېدو سره، د فضايي څېړنو د یو مرکز په جوړېدو بیا ټینګار کېږي.
خلیل احمد نادم چې مخکې د افغانستان د جیودوزۍ او کارتوګرافۍ د عمومي ادارې د کیهاني تحقیقاتو د څانکې مشر و ازادي راډیو ته وویل، په بېلابیلو برخو کې د فضايي څېړنو لپاره دا مرکز ډېر اړین دی:
«د کانونو د تشخیص لپاره، د ځمکې لاندې اوبو د تفکیک او تشخیص لپاره، په نورو تحقیقاتي مسایلو لکه زراعت کې له فضايي تحقیقاتو استفاده کېږي، نو دا مرکز ډیر ضرور دی، په ټولو هیوادونو کې دا شته، افغانستان کې هم دا مرکز باید احیا شي.»
ښاغلی نادم وايي، افغانستان کې د وزیرانو شورا د جیودوزۍ او کارتوګرافۍ د عمومي ادارې په چوکاټ کې د کیهاني تحقیقاتو څانګه ( مرکز ) په ۱۹۸۸ کال کې د پخواني شوروي اتحاد په همکارۍ جوړه شوه چې دغه مرکز ته یې یو شمیر پرمختللي وسایل هم په واک کې ورکړل.
خو نوموړی زیاتوي چې دا وسایل بیا د کورنیو جګړو پر مهال چور شول او دا اداره هم په تېر جمهوري نظام کې له منځه ولاړه او چارې یې بېلابیلو نورو وزارتونو ته وسپارل شوې.
په برلین کې د پل په نوم یوې کلتوري ټولنې هم د عبدالاحد مومند تر مړینې ورسته په خپله اعلامیه کې د داسې یو مرکز د بیا جوړېدو خبره مطرح کړه.
د دې مرکز مشر علم ګل سحر ازادي راډیو سره په خبرو کې وویل:
«دې ته توجه پکار ده، د فضايي څېړنو کوم مرکز چې جوړ شوی و، که دغه څېړنې تر اوسه پورې روانې وې مونږ به ډېر پرمختګونه کړي وو، کیدای شي مونږ نور سفرونه کړي وو او کوم کار چې په دې برخه کې مومند کړی دی هغې تداوم پیدا کړی وای، د مومند ځینی نور ملګري هم شته او نور کار پوهان هم شته که استفاده ترې وشي.»
د پوهنتون یو استاد او فرهنګي فعال محمد اسماعیل یون هم د عبدالاحد مومند د خاوروته سپارلو په مراسمو کې د فضایي څیړنو د مرکز د بیا جوړېدو مسله مطرح کړه.
