تاریخ امروز:
  
  
  
خبر
14.04.2026
اسټرالیا په لومړي ځل یوه ښځه د پوځ مشره ټاکلې، چې افغانستان کې یې هم دنده ترسره کړېجدید
بی بی سی

اسټرالیا ډګر جنراله سوزان کوېل د خپلو دفاعي ځواکونو مشره ټاکلې ده. دا د دغه هېواد په تاریخ کې لومړی ځل دی چې د خپل پوځ مشري یوې ښځې ته سپاري.

اغلې کوېل اوسمهال د اسټرالیا د پوځي ځواکونو د وړتیاو لوړونې د یوې روزنیزې، لوژيستیکي او د معلوماتي عملیاتو څانګې (جې‌سي‌جي) مشره ده او په افغانستان کې یې هم له ۲۰۰۳ تر ۲۰۱۹ د خپل هېواد د بېلابېلو پوځي ټولیو قومنده په غاړه لرله.

رویټرز خبري اژانس د اسټرالیا حکومت له خولې ویلي، اغلې کوېل به د ډګر جنرال سایمن سټوراټ پر ځای د پوځ د مشرې په توګه خپله دنده د روان میلادي کال په جولای میاشت کې پیل کړي.

حکومت ویلي، دغه کار یې د خپل هېواد د دفاعي ځواکونو په مشرتابه کې د بدلون راوستو یوه برخه ده.

لومړي وزیر یې انتني البنیز د ډګر جنرالې سوزان کوېل د پېژندنې پرمهال وویل، "له جولای میاشتې به د اسټرالیا په ۱۲۵ کلن تاریخ کې لومړی ځل یوه ښځه د سرقومندانې په توګه وګمارل شي".

د اسټرالیا دفاع وزیر ریچارډ مارلز هم دا یوه "مهمه تاریخي شېبه" یاده کړه.

دا ګمارنه په داسې حال کې کېږي چې د اسټرالیا پوځ د "سیسټماتیکې جنسي ځورونې او توپيري چلند" له تورونو سره مخ دی او هڅه کوي چې په خپلو لیکو کې د ښځينه افسرانو شمېر زیات کړي.


 
14.04.2026
د لنډي کوتل په لنډمهاله پنډغالي کې د اخراجېدونکو افغانانو ستونزېجدید
دآزادی رادیو

د خیبرپښتونخوا په لنډي کوتل کې د افغان کډوالو لپاره جوړ شوي کمپ ته رارسېدلي او افغانستان ته ستانه شوي یو شمېر افغان کډوال په دې کمپ کې د هر ډول اسانتیاوو له نه شتون شکایت کوي. دوی وايي ګڼه ګوڼه زیاته او اسانتیاوې خورا کمې دي.

یو افغان چې له تېرو پنځه ورځو راهیسې له خپلې کورنۍ سره یوځای د ستنېدونکو کډوالو لپاره د لنډي کوتل لنډمهالی کمپ ته رارسېدلی وايي هره ورځ سهاره د بایومټریک لپاره په قطار کې درېږي، خو تر مازدیګره یې بیا هم دا پروسه نه تمامېږي.

دی چې نه غواړي په راپور کې یې نوم خپور شي ادعا کوي او وايي کوم کسان چې کمېشن کارانو ته پیسې ورکوي د هغوی کارونه ژر کېږي، خو نور چې پیسې نه لري په شپو شپو پاتې کېږي او اجازه نه ورکول کېږي د تورخم په لور خپل وطن ته د ستنېدو لپاره لاړ شي.

نوموړي د غږ د بدلون په شرط دوشنبه د «حمل ۲۴مه» ازادي راډيو ته وویل: "نن پنځمه ورځ ده چې موږ دلته په کمپ کې یو، هغه څوک چې پیسې ورکوي د هغوی کار کېږي او څوک چې یې نه ورکوي هغوی ما غوندې انتظار کوي، دلته هېڅ ډول اسانتیاوې نشته، د څښلو پاکې اوبه نشته، د خوراک هېڅ بندوبست نه شته، دلته کډوال په ډېر بد وضعیت کې دي او په داخل د کمپ کې د بایومټریک غرفې کمې دي او انټرنټ سم کار نه کوي."

دی ادعا کوي چې نه یوازې دلته، بلکې دې کمپ ته په لاره د پړانګ سینګ او بیګیاړي په نومونو د پولیسو په پوستو کې له هرې کډوالې کورنۍ نه له ۱۰ تر ۵۰ زره پاکستانۍ روپۍ اخیستل کېږي او بیا اجازه ورکول کېږي چې د لنډي کوتل په لوري حرکت وکړي.

په ټولنیزو رسنیو کې په خپرو شویو یو شمېر وېډیوګانو کې چې د لنډي کوتل سیمې سیمه ییزو خبریالانو خپرې کړي هم افغان کډوال شکایت کوي چې په دې کمپ او دغه راز په لارو کې ترې پاکستاني پولیسو پیسې اخیستې دي.


 
14.04.2026
یک سازمان اروپایی: روزانه هزاران افغان به کشوری برگشت می‌کنند که در آن هیچ اطمینانی در بارۀ آیندۀ خود ندارندجدید
رادیو آزادی

سازمان عملیات حفاظت مدنی و کمک‌های بشردوستانۀ اتحادیۀ اروپا روز دوشنبه، ۲۴ حمل با نشر گزارشی گفته که بسیاری از این افغان‌ها پس از دهه‌ها اقامت در ایران و پاکستان مجبور به بازگشت می‌شوند.

به گفتۀ این سازمان، بیشتر افغان‌های برگشت‌کننده از ایران و پاکستان نه خانه و درآمد دارند و نه هم دسترسی به خدمات اولیه.

این سازمان کمک‌رسان اروپایی افزوده که با توجه به شرایط شکنندۀ افغانستان، در این میان زنان و کودکان با بیشترین خطرات روبه‌رو هستند.

موردهای برجسته شده در این گزارش، بخشی از روایت زندگی بازمحمد ۵۴ ساله است که اخیراً با خانواده‌اش از ایران برگشته است.

او پس از حدود ۷ سال زندگی در ایران و کار در داش‌های خشت‌پزی، چندی پیش به افغانستان بازگشت.

بازمحمد و خانواده‌اش در اتاقی که سقف‌اش آسیب‌دیدهُ در شهر شبرغان ولایت جوزجان زندگی می‌کنند.

"همینجا از این یک اتاق ۱۲ صد افغانی کرایه می‌گیرد که نه در دارد و نه سر. از سقف آب چکک می‌کند که به آن نخ بسته می‌کنیم و زیر آن تشت می‌گذاریم تا آب به آن بریزد، بخاری، هیچ چیزی نداریم."

با وجود شرایط دشوار، بازمحمد روزانه مسیر خانه تا بازار را که حدود دو ساعت پیاده‌روی است می‌پیماید تا کاری پیدا کند و نفقۀ خانواده‌اش را تأمین کند، اما اغلب دست خالی برمی‌گردد.

کسی نیست که کاری به من بدهد که صد افغانی بدست بی‌آوریم تا به شب فرزندان خود چیزی بی‌آورم.
بازمحمد

"ساعت هفت پیاده حرکت می‌کنم حدود ساعت نه به چوک می‌رسم آنجا می‌نشینم، می‌نشنیم هیچ کار و بار نیست، معمولاً ساعت یک بجه پس پیاده به طرف خانه حرکت می‌کنم، کسی نیست که کاری به من بدهد که صد افغانی بدست بی‌آوریم تا به شب فرزندان خود چیزی بی‌آورم."

بازمحمد می‌گوید وقتی به خانه برمی‌گردد، با پرسش‌هایی از سوی چهار کودک زیر هفت سالش روبه‌رو می‌شود.

"می‌گویند بابا چه آوردی؟ سیب آوردی، انار آوردی؟ من می‌گویم چیزی نبود که بیآورم بعد داد می‌زنند و می‌پرسند چرا نیآوردی؟ می‌گویم نیست وقتی چیزی نباشد از کجا بیآورم بعد خودم هم به گریه می‌افتم که چه کار کنم هیچ چاره ندارم."

او می‌گوید که چهار کودکش لاغر و مریض هستند، اما به دلیل دوری کلینیک و نداشتن کرایه راه نتوانسته آنان را برای بررسی وضعیت سوءتغذیه به مرکز صحی ببرد.

روایت بازمحمد، داستان زندگی بیشتر خانواده‌هایی است که در سال‌های اخیر از ایران و پاکستان به افغانستان اخراج شده اند.


 
14.04.2026
پاپ لئو: من از حکومت ترامپ نمی‌ترسمجدید
صدای آلمان

پاپ لئو چهاردهم، رهبر کاتولیک‌های جهان، روز دوشنبه هنگام پرواز به‌سوی الجزایر برای یک سفر چهارروزه به افریقا، گفت: «سخنانی که می‌گویم به قصد حمله به کسی نیست.»

او افزود: «من سیاست‌مدار نیستم. من همه مردم را دعوت می‌کنم که به‌دنبال راه‌هایی برای ساختن پل‌های صلح و آشتی باشند و هر جا که ممکن است، راه‌های جلوگیری از جنگ را جست‌وجو کنند.»

وقتی از او درباره انتقادهای دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا، در ارتباط با جنگ امریکا و اسرائیل علیه ایران پرسیده شد، پاپ لئو پاسخ داد که از «حکومت ترامپ هراسی ندارم.»

دلیل مواجهه پاپ و ترامپ چیست؟

رئیس‌جمهور ترامپ، شماری از اعضای دولت او و بسیاری از حامیان سرسختش، در هفته‌های اخیر مسیحیت را به‌عنوان توجیهی برای حملات علیه ایران مطرح کرده‌اند.

پاپ لئو در مراسم عید یک‌شنبه نخل به تاریخ ۲۹ مارچ، در خطبه خود بدون این که از کسی نام ببرد گفت: «این خدای ماست: عیسی مسیح، پادشاه صلح، کسی که جنگ را رد می‌کند و هیچ‌کس نمی‌تواند از او برای توجیه جنگ استفاده کند… (عیسی) به عبادت کسانی که جنگ به‌راه می‌اندازند گوش نمی‌دهد، بلکه آن‌ها را رد می‌کند و می‌گوید: »هرچند دعاهای بسیار می‌کنید، به شما گوش نخواهم داد؛ زیرا دست‌هایتان آغشته به خون است.»

صفحه اینستاگرام ما را دنبال کنید!

در روز شنبه گذشته پاپ لئو به‌طور مستقیم‌تر به جنگ امریکا و اسرائیل علیه ایران اشاره کرد، «وحشت و غیرانسانی‌بودن» را تقبیح نمود و از رهبران جهان خواست به‌جای تشدید تنش، مسیر دیپلماسی را در پیش گیرند.

او گفت: «بت‌پرستی خود و پول بس است! نمایش قدرت بس است! جنگ بس است!»

به‌نظر می‌رسد همین اظهارات اخیر باعث شد ترامپ تازه‌ترین حملات لفظی خود علیه رهبر کلیسای کاتولیک را ابراز کند.

ترامپ در شبکه «تروث سوشیال» تلویحاَ مدعی شد که پاپ لئو صرفاً به این دلیل به‌عنوان نخستین پاپ امریکایی انتخاب شده تا با ترامپ کنار بیاید.

رئیس‌جمهور امریکا همچنین گفت پاپ «کارش را خیلی خوب انجام نمی‌دهد»، او را «فردی بسیار لیبرال» خواند و پیشنهاد کرد که پاپ باید «دست از خوش‌خدمتی به چپ افراطی بردارد.»


 
14.04.2026
د طالبانو په زندانونو کې د بندي خبریالانو د بد حالت په اړه د رسنیو ملاتړ سازمانونو خبرداریجدید
دامریکا غږ

د طالبانو په زندانونو کې د رسنیو د دریو خبریالانو او فعالانو بشیر هاتف، شکیب احمد نظري او حامد فرهادي د رواني او روغتیايي خراب وضیعت په اړه د راپورونو له خپرېدو وروسته، د افغانستان د رسنیو ملاتړ سازمان (AMSO) د دوی د سمدستي او بې قید وشرط خوشې کیدو غوښتنه کړې او دا توقیفونه يې"غیر قانوني" بللي دي.

دغه سازمان د اپریل په ۱۱مه په ایکس شبکې کې په خپره شوې اعلامیه کې د دغوکسانو وضعیت، چې په وروستیو میاشتو کې د طالبانو د استخباراتي ادارې لخوا نیول شوي ، "ډیر اندیښمنونکی" بللی.

په اعلامیه کې ویل شوي چې دا خبریالان یوازې د خپل مسلکي ماموریت د ترسره کولو او په ټولنه کې د پوهاوي د لوړولو لپاره بندیان شوي، او د دوی دوامداره توقیف نه یوازې د بیان له ازادۍ څخه ښکاره سرغړونه ده، بلکې د نړیوالو میثاقونو، انساني وقار او اسلامي ارزښتونو سره هم په ښکاره تضاد کې دی.

په اعلامیه کې دا خبرداری هم ورکړل شوی چې د دې خبریالانو لپاره د هر ډول فزیکي یا رواني زیان مستقیم مسؤلیت د هغو کسانو په غاړه دی، چې دوی یې نیولی او د دوی ژوند ته بې پروايي د ټولنې د معلوماتو د حق په وړاندې یو نه بخښونکی ظلم دی.

د بې پولې خبریالانو (RSF) د معلوماتو له مخې، د جاپان د (ان تي وي ) خبریال شکیب احمد نظري او د افغانستان د ژورنالیستانو او رسنیو د فدراسیون مشر محمد بشیر هاتف د ۲۰۲۵ کال د جولاۍ په ٢۴مه ، د طالبانو د استخباراتو لخوا ونیول شول، خپلواک خبریال حامد فرهادي هم د ۲۰۲۴ کال د سپتمبر راهیسې د بهرنیو رسنیو سره د همکارۍ په تور نیول شوی دی.


 
14.04.2026
گوترش: تنش در خاور میانه راه حل نظامی نداردجدید
روزنامه هشت صبح

آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، گفته که پس از هفته‌ها ویرانی و رنج، روشن است هیچ راه حل نظامی برای درگیری کنونی در خاور میانه وجود ندارد.

گوترش روز دوشنبه، ۱۳ اپریل، در صفحه ایکس خود نوشته است: «من خواستار از سرگیری مذاکرات برای رسیدن به یک توافق هستم.»

او بدون اشاره مستقیم به ایران و امریکا، تاکید کرده که آتش‌بس باید به‌طور مطلق حفظ شود و تمامی نقض‌ها متوقف گردد.

دبیرکل سازمان ملل همچنین از تمام طرف‌های درگیر خواست که به آزادی عبور و مرور، به‌ویژه در تنگه هرمز، مطابق با قوانین بین‌المللی احترام بگذارند.