تاریخ امروز:
  
  
  
خبر
09.08.2026
که عبد الرحمن السيد ټاکنې وګټي د امریکا د سنا لومړی مسلمان غړی به شي، خو ولې یې ټرمپ مخالف دی؟جدید
بی بی سی

د امریکا په مېشېګن ایالت کې د سنا یا مشرانو جرګې لپاره د عبدالرحمان محمد سید چې په عبدالسيد نوماندي د هغه لپاره يوه لويه ټاکنيزه بریا ده.

که نوموړی ټاکنې وګټي د امریکا د سنا لومړی مسلمان غړی به شي، خو ولې یې ټرمپ مخالف دی؟

د امریکا په مېشېګن ایالت کې د سنا یا مشرانو جرګې لپاره د عبدالسيد نوماندي د هغه لپاره يوه لويه ټاکنيزه بریا ده.

د ډيموکراټ ګوند له نوماندۍ وروسته به اوس عبدالسيد په نومبر مياشت کې د ټرمپ له ملاتړي جمهوري غوښتونکي نوماند مايک راجرز سره د سيالۍ ډګر ته وځي. که عبدالسيد په دې سيالۍ کې بریالی شي نو هغه به لومړنی مسلمان وي چې د سنا غړيتوب ترلاسه کوي او له دې سره به د امریکا په سياست کې یو نوی تاریخ جوړ کړي.

د عبدالسيد نوم لا له وړاندې هم د امریکا په سياست کې ډېر يادېږي، خو ولسمشر ډونلډ ټرمپ د هغه د نوماندۍ په اړه يو څه ناخوښه ښکاري.

ټرمپ تر دې وړاندې د زهران ممداني په اړه هم ورته ناخوښي څرګنده کړې وه خو ممداني د نيويارک د ښاروالۍ ټاکنې وګټلې او د خپلو پاليسو له مخې روان دی.

زهران ممداني د عبدالسيد ملاتړ کړی، خو ټرمپ هغه "کمونيست" بللی او ادعا یې کړې چې نوموړی"له يهودانو او اسرائیلو" کرکه لري.

ټرمپ د تېرې چارشنبې پر ورځ د اسرائیلو په اړه د السيد پر دريځ سخته نيوکه وکړه.


 
09.08.2026
د افغاني سرې میاشتې ټولنه: په کابل کې د زړه ناروغیو د درملنې په روغتون کې تراوسه ۲۸ عملیات ترسره شويجدید
دآزادی رادیو

د افغاني سرې میاشتې ټولنه وایي، له کله چې د زړه ناروغیو روغتون په کابل کې پرانستل شوی، تراوسه د زړه سوري لرونکو ۲۸ ماشومانو د زړه جراحي عملیات د کورنیو او بهرنیو متخصصینو او روغتیا پالانو له لوري ترسره شوي دي. افغاني سرې میاشتې ټولنې د شنبې په ورځ په خپله ایکسپاڼه کې لیکلي چې ۹ ماشومان له بریالۍ درملنې وروسته له روغتون څخه رخصت شوي دي. د دې ټولنې په خبره په دې روغتون کې هره ورځ له څلورو نه ترشپږو پورې د زړه سوري لرونکو ماشومانو د جراحي عملیات په وړیا توګه ترسره کیږي. په کابل کې د سرې میاشتې اړوند دا روغتون په دې وروستیو کې د زړه سوري ناروغانو د تخصصي درملنې په موخه پرانیستل شوی، څو اړمن ناروغان په هېواد کې دننه له وړیا تخصصي روغتیايي خدمتونو برخمن شي.

تردې مخکې د افغاني سرې میاشتې له خوا ډیر په زړه سوري ناروغ ماشومان د کابل څوروغتونونو ته د درملنې لپاره ورپیژندل شوي او درملنه یې شوې ده. د دې ترڅنګ ډیرماشومان چې په دې او نورو ناروغیو اخته وو، بهر ته، په ځانګړي توګه جرمني ته لیږل شوې چې د جرمني «د سولې کلي» بنسټ یې وړیا درملنه کړې ده.


 
09.08.2026
تأکید رهبر طالبان بر آموزش‌های دینی؛ سکوت درباره تحصیل دخترانجدید
رادیو آزادی


ملا هبت‌الله آخندزاده رهبر طالبان، در نشستی با مقام‌های ارشد وزارت تحصیلات عالی و مسئولان پوهنتون‌های دولتی، بار دیگر آموزش‌های دینی را مهم خوانده و به مسئولان دستور داده است که آگاهی و فهم درست از آموزش‌های دینی را به محصلان ارائه کنند.

اما در خبرنامه‌ای که روز شنبه ۱۷ اسد دفتر سخنگوی حکومت طالبان درباره این نشست منتشر کرده، هیچ اشاره‌ای به آموزش‌های عصری و تحصیل دختران نشده است.

پس از بازگشت دوباره طالبان به قدرت در افغانستان، نهادهای مدافع حقوق بشر، از جمله سازمان ملل متحد، نقض حقوق بشر، به‌ویژه حق آموزش و کار زنان و دختران را از جدی‌ترین موارد نقض حقوق بشر دانسته‌اند که به گفته آنان، نیمی از جامعه را به‌شدت متأثر ساخته است.

افغانستان تنها کشور در جهان دانسته می‌شود که در آن دختران بالاتر از صنف ششم از ادامه تحصیل بازداشته شده‌اند.

در خبرنامه منتشرشده از سوی دفتر سخنگوی حکومت طالبان، رهبر طالبان به‌ویژه خطاب به مسئولان پوهنتون‌ها گفته است: «شما مسئولیت آموزش و پرورش یک قشر خاص، یعنی محصلان پوهنتون‌ها را بر عهده دارید.» او افزوده که تلاش کنید آنان را به‌گونه همه‌جانبه آموزش دهید و در زمینه علوم دینی آگاهی کامل به آنان بدهید.

به گفته او، دلیل این امر این است که این محصلان در آینده در امور اجرایی حکومت سهم خواهند گرفت؛ یا داکتر خواهند شد، یا انجینر، و یا در بخش‌های دیگر کار خواهند کرد.

با این حال، طالبان در بخش آموزش‌های عصری، در اواخر سال ۲۰۲۲ دختران و زنان را از تحصیلات عالی در پهنتونها نیز محروم کردند.

حتی تحصیل محصلان زن در پوهنتون‌های طبی نیز ناتمام ماند. این در حالی است که بر اساس آمار سازمان ملل متحد، بخش صحی افغانستان، به‌ویژه در مناطق دورافتاده این کشور، با کمبود داکتران و کارکنان صحی زن مواجه است.

در بیشتر موارد دیده شده است که مقام‌های ارشد طالبان، از جمله رهبر این گروه، در سخنرانی‌های خود از موضوع آموزش دختران و زنان اجتناب می‌کنند.


 
09.08.2026
ترامپ: امریکا به ابرقدرت مواد معدنی جهان تبدیل می‌شودجدید
صدای آلمان

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا، از سرمایه‌گذاری سه میلیارد دالری برای تقویت تولید مواد معدنی حیاتی و باتری‌ها در این کشور خبر داد.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا، می‌خواهد ایالات متحده را به یک «ابرقدرت مواد معدنی» تبدیل کند و برای تحقق این هدف، از سرمایه‌گذاری سه میلیارد دالری در پروژه‌های مربوط به مواد خام حیاتی و باتری‌ها خبر داده است.

ترامپ روز جمعه در دیداری با نمایندگان بخش‌های مختلف این صنعت در وزارت خارجه امریکا در واشنگتن گفت: «ما جایگاه برحق امریکا را به‌عنوان یک ابرقدرت مواد معدنی در جهان دوباره به دست می‌آوریم.»

صفحه اینستاگرام ما را دنبال کنید!

به گفته او، هدف از این سرمایه‌گذاری‌ها افزایش تولید داخلی، تقویت امنیت ملی و پیشبرد سیاست صنعتی امریکا است.

یکی از این طرح‌ها، اعطای یک وام مشروط یک میلیارد و ۴۰۰ میلیون دالری از سوی وزارت دفاع امریکا به شرکت «سیلا نانوتکنولوژیس» برای تولید اجزای باتری است. وام‌های دیگری نیز به شرکت‌هایی از جمله «سان‌رایز انرژی متالس» و «نایرون مگنتیکس» اختصاص خواهد یافت.

بیشتر ببخوانید: امریکا و اوکرایین توافقنامه مواد معدنی را امضا کردند

حکومت ایالات متحده امریکا به این مواد خام نیاز دارد تا ذخایر تسلیحاتی این کشور را که در جریان درگیری با ایران کاهش یافته است، دوباره تکمیل کند و وابستگی خود به زنجیره‌های تأمین چین را کاهش دهد.

ترامپ گفت مواد معدنی حیاتی، پایه قدرت امریکا هستند و در بخش‌های مختلف، از تسلیحات پیشرفته گرفته تا موترها، کاربرد دارند. او تأکید کرد که این مواد خام مهم و محصولاتی که از آن‌ها تولید می‌شوند، باید در داخل امریکا استخراج، فرآوری و تولید شوند.


 
09.08.2026
ونس: ګورو چې ایران امریکا سره د ښو اړیکو لپاره اوږدمهاله بدلونونه راولي که نهجدید
دامریکا غږ

د ولسمشر ډونالډ ټرمپ مرستیال جي ډي ونس د شنبې په ورځ (اګست اتمه) فاکس نیوز سره په خبرو کې ویلي دي چې له ایران سره مذاکرات روان دي.

نوموړي ویلي متحده ایالات غواړي وویني چې آیا تهران له واشنګټن سره د "ښو اړیکو" په هدف د اوږدمهاله بدونونو نیت لري که نه، هغه زیاته کړې که داسې ونشي پروا نه کوي.

ونس ویلي متحده به په امریکا کې د انرژۍ د بیو د ټیټیدو په هدف په منځني ختیځ کې د تیلو او ګازو د ډیر تولید په هدف پر هغه هیواد "ایران" فشارونو ته دوام ورکړي.

د ولسمشر ټرمپ مرستیال وویل:"موږ د هغوی اټومي پروګرام له منځه یووړ. ، موږ د هغوی پوځ له منځه یوړو. موږ د هغوی نظامي قابلیتونه تر ډیره ټیټ کړل."

په دې مرکه کې، ونس زیاته کړه چې متحده ایالات هڅه کوي ترڅو له اوسني جنجال څخه هغه څه چې د امریکا د ګټو لپاره اړین دي ترلاسه کړي.

تر ونس مخکې، ولسمشر ډونالډ ټرمپ د پنجشنبې په ورځ وویل، باور لري چې له ایران سره روانه جګړه به ژر پای ته ورسېږي او ایران به ونه شي کولی اوسني وضعیت ته ډېر دوام ورکړي.

ولسمشر ټرمپ په سپینه ماڼۍ کې خبریالانو ته وویل چې د جګړې له پای ته رسېدو سره به د تېلو بیې هم راټیټې شي.

هغه وویل، "د هغو ټولو معلوماتو پر بنسټ چې زه یې وینم، موږ به ډېر ژر یو ځل بیا د ټیټو بیو ورځې ووینو، کله چې جګړه پای ته ورسېږي. زما په فکر جګړه به ډېر ژر پای ته ورسېږي. فکر نه کوم چې هغوی [ایران] وکولی شي ډېر نور دوام وکړي. "

ټرمپ د امریکا په ځینو ایالتونو، په ځانګړي ډول آیوا کې، د پټرولو بیو ته په اشارې وویل چې په ځینو ځایونو کې یو ګیلن پټرول په ۱.۸۵ او ۱.۹۵ ډالرو پلورل شوی او تمه لري چې د جګړې له پای ته رسېدو وروسته به بیې یو ځل بیا دغو کچو ته راښکته شي.


 
09.08.2026
سرگذشت تلخ اسماعیلیان بدخشان؛ از بسته‌شدن جماعت‌خانه‌ها تا فشار برای تغییر مذهبجدید
روزنامه هشت صبح

پنج سال پس از سلطه طالبان، اعضای جامعه اسماعیلی در بدخشان می‌گویند که با موجی از محدودیت‌های مذهبی، آموزشی و اجتماعی روبه‌رو شده‌اند. براساس یافته‌های این گزارش، دست‌کم ۱۰ جماعت‌خانه اسماعیلیان در شماری از ولسوالی‌های این ولایت بسته شده، بیش از ۳۴۰ کودک اسماعیلی در پنج ولسوالی دروازها به مدرسه‌های دینی طالبان فرستاده شده‌اند و دست‌کم هفت مورد تغییر مذهب در میان اعضای این جامعه ثبت شده است. باشنده‌گان اسماعیلی بدخشان همچنین از فشار برای تغییر مذهب، تهدیدهای امنیتی، محدودیت فعالیت‌های فرهنگی و افزایش مهاجرت خانواده‌ها به کشورهای همسایه و کابل سخن می‌گویند.

فشار مذهبی و اجتماعی بر اسماعیلیان

پنج سال پس از سلطه طالبان، اعضای جامعه اسماعیلی در بدخشان می‌گویند که با محدودیت‌های گسترده مذهبی، آموزشی و اجتماعی روبه‌رو شده‌اند. بسته‌شدن جماعت‌خانه‌ها، فشار برای تغییر مذهب، محدودیت در آموزش‌های دینی و افزایش نگرانی‌های امنیتی، از جمله مواردی است که باشندگان این منطقه از آن ابراز نگرانی می‌کنند.

شماری از باشنده‌گان اسماعیلی این ولایت می‌گویند که پس از سلطه طالبان در آگست ۲۰۲۱، فشارها بر این جامعه افزایش یافته و آزادی‌های مذهبی و فرهنگی آنان به‌شدت محدود شده است. آنان تاکید می‌کنند که جامعه اسماعیلی در دوره‌های مختلف تاریخ افغانستان با تبعیض و محرومیت روبه‌رو بوده، اما وضعیت کنونی را یکی از دشوارترین دوره‌های زنده‌گی خود می‌دانند.

به گفته آنان، با وجود آن‌که در بدخشان پیروان مذاهب مختلف سال‌ها در کنار یکدیگر به‌گونه‌ای مسالمت‌آمیز زنده‌گی کرده‌اند و در برخی موارد نیز ازدواج‌های میان‌مذهبی صورت گرفته و خانواده‌های مشترک تشکیل شده است، شماری از ملاها و اعضای طالبان در مساجد و خطبه‌های مناطق دوردست این ولایت، مردم را از برقراری روابط اجتماعی با اسماعیلیان و ازدواج با آنان منع می‌کنند. همچنین برخی از اسماعیلیان می‌گویند طالبان این مذهب را هم‌تراز با معیارهای مورد پذیرش خود از اسلام نمی‌دانند و گاه‌وبی‌گاه با اعمال فشار و محدودیت، آنان را به پذیرش مذهب حنفی وادار می‌کنند.

براساس گزارش‌ها و مصاحبه‌های انجام‌شده با شماری از اسماعیلیان ساکن نُه ولسوالی بدخشان و اعضای جامعه اسماعیلی، فشارهای مذهبی بر این جامعه در پنج سال گذشته به‌گونه چشم‌گیری افزایش یافته است.