تاریخ امروز:
  
  
  
خبر
17.04.2026
د امریکا او ایران شخړه: څه پېښېدای شي؟ څلور احتمالي سناریوګانېجدید
بی بی سی

په داسې حال کې چې د پاکستان یوه پلاوی د ایران پلازمېنې تهران ته رسېدلی، داسې انګېرل کېږي چې د امریکا متحد ایالتونه له ایران سره د اوربند د دويم پړاو په اړه خبرې کوي.د ایران او امریکا بیرغونه چې مخې ته یې د سطرنج دوه وزیران ایښي

د ایران او امریکا ترمنځ د دوو اونیو اوربند له هغې وروسته هم رعایت شوی، چې د یکشنبې پر ورځ یې اسلام اباد کې د له ۲۰ ساعتونو اوږدې خبرې اترې له کومې هوکړې پرته پای ته ورسېدې.

خو ولسمشر ډونلډ ټرمپ د دغو خبرو تر ناکامېدو یوه ورځ وروسته اعلان وکړ چې د هرمز تنګي د تړلو پلان لري.

هغه دا د ایران پر وړاندې خپله نوې تګلاره وبلله.

هرمز تنګی ستراتېژیک سمندري لار ده چې د تېلو نړیوالې سوداګرۍ لپاره حیاتي ارزښت لري.

هوکړې ته په رسېدو کې دا لومړني ناکامي او د نورو مذاکراتو احتمال څنګه ارزولی شو؟

ایا ایران او امریکا د یوه کنټرول شوي زیاتېدونکي کړکېچ پر لور روان دي، که خبره تر دې لویه ده او یوې پراخې نه‌مخنیوی کېدونکې جګړه کې ښکېلېږي؟

دا چې په راتلونکې کې څه پېښېدای شي، دلته یې پر څلورو احتمالي سناریوګانو غږېږو.


 
17.04.2026
د یوناما مشره: ملګري ملتونه هڅې کوي چې دافغانستان او پاکستان ترمینځ لارې بیرته پرانیستل شيجدید
دآزادی رادیو

افغانستان کې د ملګروملتونو د مرستندوی ماموریت،یوناما، سرپرستې مشرې جورجیت ګانیون دافغانستان له ختیځو ولایتونو څخه د لیدنې په پاې کې وویل چې د پولو تړل کیدو خلک سخت اغیزمن کړي دي. هغه وايی لارې دې لږترلږه دبشري مرستو په مخ ځکه پرانیستل شي چې خلک سخت اغیزمن شوي دي.

افغانستان کې د ملګروملتونو د مرستندوی ماموریت،یوناما، سرپرستې مشرې جورجیت ګانیون دافغانستان له ختیځو ولایتونو څخه د لیدنې په پاې کې وویل چې د پولو تړل کیدو خلک سخت اغیزمن کړي دي.

هغې وویل چې لارې دې لږترلږه د بشري مرستو په مخ پرانیستل شي.

میرمن ګانیون دهغو سیمو لیدنه کړې چېرته چې د ډیورند کرښې په اوږدیدو کې دنښتو، او تیرکال زلزلې له امله ګڼې کورنۍ له خپلو کورونو بیځایه شوي او هیواد ته د راستنو شویو کډوالو سره یې هم کتلي دي.

جورجیت ګانیون په یوه ویډیو کې چې ددغه سفر په هکله یې د پنجشنبې په ورځ د اپریل په ۱۶ مه د یوناما په ایکسپاڼه خپره شوې وايي چې د ملګرو ملتونو ادارې ګڼو اغیزمنو خلکو سره مرستې کوي :


 
17.04.2026
ده‌ها موتر میوۀ تازه تجار افغان در بندر عباس گیر مانده و در معرض فاسد شدن قرار داردجدید
رادیو آزادی

اتحادیۀ تاجران میوۀ تازه و سبزیجات افغانستان می‌گوید که ده‌ها موتر میوۀ تازه تاجران افغان در بندر عباس ایران متوقف مانده و در معرض فاسد شدن قرار دارند.

۳۰ الی ۴۰ موتر سیب داریم در بندر عباس، که در معرض فاسد شدن قرار دارد
حاجی امید حیدری

حاجی امید حیدری، رئیس این اتحادیه چهارشنبه ۲۶ حمل به رادیو آزادی گفت که از مدتی به اینسو به دلیل جنگ در منطقه حدود ۴۰ موتر سیب به هدف صادرات در این بندر باقی مانده است.

به گفتۀ او، ارزش خالص هر کانتینر، بدون محاسبه کرایۀ ترانسپورت، مالیه و بیمه، بین۲۰ تا ۲۵ هزار دالر برآورد می‌شود.

«۳۰ الی ۴۰ موتر سیب داریم در بندر عباس، که در معرض فاسد شدن قرار دارد، اما موتر های ما بند است که ارزش هر کانتینر آن بین ۲۰ الی ۲۵ هزار دالر است بدون ترانسپورت و برخی مسایل دیگر آن.»

آقای حیدری افزود که واردات از هند از طریق بندر عباس به افغانستان نیز با رکود روبرو شده، زیرا کرایۀ انتقال هر کانتینر از ۲ هزار دالر به حدود ۱۳ هزار دالر افزایش یافته و اتحادیه‌های باربری نیز هیچ تضمینی برای رساندن اموال ارائه نمی‌کنند.

تنش‌های اخیر در منطقه، از جمله گزارش‌هایی از حملات و درگیری‌هایی که در ۹ حوت میان امریکا، اسرائیل و ایران آغاز شده، نگرانی‌ها را در مورد وضعیت امنیتی و مسیرهای هوایی و ترانزیتی افزایش داده و این وضعیت بر جریان تجارت و انتقال کالا نیز تأثیر گذاشته است.

اتحادیه صادرکنندگان میوه خشک افغانستان نیز می‌گوید که با آغاز جنگ‌های منطقه‌ای، روند صادرات برای حدود ۲۰ روز به‌گونه کامل متوقف شد و پس از آن نیز با کنُدی ادامه یافته ، به گفته او، در حال حاضر بسیاری از تاجران با احتیاط عمل کرده و کمتر به صادرات و واردات اقدام می‌کنند.


 
17.04.2026
سیا زلزله ۵.۸ ریشتری کابل و چند ولایت دیگر افغانستان را لرزاندجدید
صدای آلمان

 سازمان زمین شناسی ایالات متحده امریکا اعلام کرد که این زلزله با شدت ۵.۸ درجه ریشتر در حدود ۱۳۰ کیلومتری شمال شرقی کابل رخ داده است.

باشندگان ولایت‌های بامیان و وردک نیز به خبرگزاری فرانسه گفته اند که زلزله را احساس کرده اند.

رسانه طلوع نیوز نوشته است که مرکز این زمین لرزه بازارک پنجشیر بوده و حوالی ساعت پنج بعد از ظهر امروز کابل و شماری از ولایات دیگر را لرزاند. 

زلزله در افغانستان به خصوص در امتداد رشته کوه‌های هندوکش نزدیک محل تلاقی صفحات تکتونیکی اوراسیا و هند امری رایج است.

صفحه اینستاگرام ما را دنبال کنید!

هرچند افغانستان مستقیماَ در منطقه «فرورانشی» اقیانوسی موقعیت ندارد، اما در منطقه‌ای با برخوردهای پیچیده صفحات تکتونیکی قرار دارد که در آن صفحات تکتونیکی هندی در عمق زمین در منطقه هندوکش به آهستگی در گوشته زمین سقوط می‌کند که باعث ایجاد زلزله‌های شدید می‌شود. 

تکرار زلزله‌های مرگبار

زلزله ای به شدت ۶ درجه ریشتر در شرق این کشور  در ماه آگست ۲۰۲۵ روستاها را ویران کرد و بیش از ۲۰۰۰ نفر تنها در کنر جان شان را از دست دادند و بیش از ۳۰۰۰ نفر زخم برداشتند. در این زلزله ۶۷۰۰ خانه نیز ویران شده و در برخی موارد کل خانه‌های یک قریه به ویرانه تبدیل شدند.

هفته‌ها بعد، زلزله‌ای در شمال افغانستان حداقل ۲۷ کشته و حدود یک هزار زخمی بر جا گذاشت. به گفته سازمان ملل حدود ۹۰ خانه نیز در این زلزله ویران شدند.

از آرشیف دویچه ول


 
17.04.2026
پيټ هګسیت: که ایران په هوکړه کې ناکام شي، د امریکا پوځ چمتو دی چې عملیات بیا پيل کړيجدید
دامریکا غږ

د متحدو ایالتونو د جګړې وزیر پټ هګسیت نن پنجشنبې (اپریل ۱۶) په پنټاګون کې په یو خبري کنفرانس کې وویل که ایران په خبرو کې "کمزورې" پریکړه وکړي، نو د هغه هیواد تاسیسات به په نښه شي.

نوموړي په دې کنفرانس کې چې د امریکا د وسله وال پوځ د لوی درستیزانو مشر جنرال ډان کین هم ورسره و وویل چې ایران د هرمز تنګي د کنټرول لپاره بې وسه شوی او امریکا به د اړتیا تر وخته ددې تنګي محاصرې ته دوام ورکړي.

د جګړې وزیر وویل:" لکه څنګه چې زموږ مرکچیانو وویل، تاسې، ایران کولی شئ روښانه راتلونکې انتخاب کړئ، د سروزرو پل، او موږ هیله من یو چې تاسې یې د ایران د خلکو لپاره وکړئ. په ورته وخت کې هر څومره چې وخت ونیسي، موږ به بریالۍ محاصرې ته دوام ورکړو. خو که ایران کمزوری تصمیم ونیسي، د محاصرې او په بنسټونو، بریښڼا او د انرژۍ په تاسیساتو د بمباریو شاهدان وي."

جنرال ډان کین وویل چې د اوربند د پرمهال د متحدو ایالتونو مشترک ځواکونه د چمتوالي او تیار سی دي په حال کې دي چې د امر سره سم به پراخ جنګي عملیات پیل کړي.

ولسمشر ټرمپ د فاکس بزنس نیټورکس سره په خبرو کې ویلي چې ایران باید د اټومي وسلو د ترلاسه کیدو په هدف خپلې هڅې په دایمي شکل ودرودي او له دې پرته هوکړه نه کیږي.

د سپینې ماڼۍ جګپوړي سلاکار ستیفن میلر فاکس خبري شبکې سره په خبرو کې ویلي په اټومي کوپړیو د منځني واټن یا بالستیک میزایلو سمبال اټومي ایران په اروپا کې د هرې پلازمینې لپاره یو ګواښ دی.

د امریکا د مالیې وزیر سکاټ بسنټ د چهار شنبې په ورځ په سپینه ماڼۍ کې خبریالانو ته وویل که متحده ایالات او ایران ژر د جګړې د ختمیدو او یا هم د اوربند د غځیدو په برخه کې هوکړه ونکړي، د امریکا حکومت به خپل جنګي کمپاین په ډیرو اقتصادي محوره هڅو متمرکز کړي چې د بمباریو تر څنګ به د سختو اقتصادي فشارونو له لارې ایران تسلیمۍ ته مجبور کړي.

امریکایي پوځي مشران په داسې حال کې د خپلو پوځي تیاریو خبره کوي چې ولسمشر ټرمپ ویلي کیدای شي له ایران سره خبري ژر پیل شي خو ددې خبرو د وخت په اړه لا څه ندي ویل شوي. تر دې مخکې ولسمشر ډونالډ ټرمپ وو چې د ایران د رژیم په وړاندې د متحدو ایالتونو په مشري عملیات ختمیدو ته نږدې دي.


 
17.04.2026
نظامی پیشین افغانستان: پس از فرار از انتقام‌جویی طالبان در ترکیه با بی‌سرنوشتی روبه‌رو هستمجدید
روزنامه هشت صبح

این نظامی با نام مستعار احمد روز پنج‌شنبه، ۲۷ حمل، در گفت‌وگو با روزنامه ۸صبح گفته است که در گذشته با رتبه «جگرن» در قطعات خاص خدمت کرده و پس از تسلط دوباره طالبان، ناچار شده افغانستان را ترک کند.

او می‌گوید که مدتی را در ایران سپری کرده، اما به‌دلیل تهدیدهای امنیتی و مشکلات اقتصادی، در اول جنوری ۲۰۲۵ از ایران عازم ترکیه شده و پس از رسیدن به مرز، توسط نیروهای امنیتی بازداشت و به مرکز دیپورتی ولایت وان منتقل شده است.

به گفته احمد، رفتار نیروهای امنیتی و مسوولان مرکز بازداشت با او و سایر مهاجران «غیرانسانی» بوده و شرایط نگهداری آنان با معیارهای حقوق بشری هم‌خوانی نداشته است.

احمد می‌گوید با وجود ارایه اسناد نظامی و استخدام سه وکیل، پرونده‌اش در مدت یک سال بازداشت پیشرفتی نکرده و در نهایت بدون دریافت پاسخ مشخص آزاد شده است.

او افزود که اداره مهاجرت وان تا کنون برایش اجازه کار صادر نکرده و اجازه خروج از این ولایت را نیز نمی‌دهد در حالی‌که درخواست‌های مکررش برای دریافت «اجازه راه» رد شده است.

این نظامی پیشین می‌گوید اکنون از نظر روانی و اقتصادی در شرایط بسیار دشوار قرار دارد و نبود هرگونه چشم‌انداز روشن، او را در وضعیت «سرگردانی و بی‌سرنوشتی» قرار داده است.

این در حالی است که پس از تسلط دوباره طالبان در افغانستان، بسیاری از نظامیان پیشین به‌دلیل ترس از انتقام‌جویی این گروه کشور را ترک کردند و یک تعداد از آنان توسط طالبان بازداشت، شکنجه و کشته شدند.